Советот за безбеност на Обединетите нации на 9 јуни гласаше за воведување на четвртата рунда санкции против Иран поради неговата тековна нуклеарна програма, но компромисите ги направија целосно „беззаби“

Санкциите вклучуваат забрана за продажба на „тешко“ вооружување, ги ограничуваат транскациите кои можат да се поврзат со нуклеарните активности и додава нови ирански фирми на постоечката црна листа. Две нешта кои треба да се истакнат во врска со санкциите се: прво, дека по години натегање, Вашингтон конечно успеа да ги наметне санкциите, и второ, дека за да се постигне тоа, САД мораа да ги отстранат и оние малку „заби“ што првичниот предлог ги содржеше. Во смисла на празните меѓународни постигнувања, новите санкции се многу налик на предлогот постигнат од страна на Турција и Бразил (не случајно, тоа беа единствените две држави кои гласаа против санкциите) за „размена на горивото“. Тој „договор“ не содржеше ништо што би ја ублажило загриженоста на межународната заедница за иранските активности за збогатување на ураниумот и не успеа да извлече битни концесии од Техеран. Сепак и двета се несомнено значајни настани. Турскиот договор беше употребен, и не само од страна на Техеран, туку и од Анкара и од Бразилија и од другите кои им се спротивставија на санкциите како аргумент дека Иран има волја да постигне компромис и да преговара. Одамна стана јасно дека САД не сакаат да ризикуваат неефективен воен удар врз нуклеарните инсталации на Иран, кога иранската одмазда ќе значи предизвикување на дестабилизација на и онака застрашувачки кршливата ситуација во Ирак и обид да се затвори теснецот Хормуз, што е сериозна закана за се’ уште нестабилното економско заздравување. Така, во долгата сага на иранската нуклеарна програма, турскиот предлог само уште повеќе ја поттикна самоувереноста на Иран во силата на своите преговарачки позиции. Две држави кои секако не му се израдуваа многу на договорот од 17 мај беа Русија (која барем декларативно ја поддржуваше „размената на гориво“) и Кина, двете кочничарки кои со години ги попречуваа американските напори да се воведат санкции. Напротив, веќе наредниот ден, на 18 јунни, американската државна секретарка Хилари Клинтон и соопшти на Комисијата за надворешни работи на сенатот на САД дека администрацијата ја обезбедила поддршката на Русија и на Кина за предлог-резолуцијата за нови санкции врз Иран, која беше усвоена во средата. Што се промени и зошто е тоа толку битно? иако беа постигнати одредени концесии, сепак се’ се сведува на фактот дека на Кина и’ беше лесно да ги одбегнува санкциите се’ додека Русија не беше во игра. Но, Кина (која сака да биде доживеана како „одговорна меѓународна сила“) никогаш немала некоја вистинска „тежина“ во иран, барем не колку што има Русија. Така, со „беззабите“ санкции кои не преставуваат закана за нафтата (и оттаму не ги засегаат кинеските деловни интереси), Кина ќе имаше многу мала корист ако останеше единствената држава со право на вето во СБ која им се противи на санкциите. Во Москва, пак, договорот е дел од една многу покомплицирана шема. Наспроти напорите во изминативе неколку години да се консолидира во сферата на поранешниот Советски Сојуз, при што го поврати влијанието врз држави како што се Украина, Белорусија, Казахстан и Киргистан и окупира делови од Грузија, Русија се подготвува да ја сврти својата надворешнополитичка позиција со цел да стане малку попрагматична. Ова не значи дека Русија прифаќа прозападна надворешна политика. Токму напротив, Русија се подготвува за силен почеток на својата програма за модернизација и ќе и’ биде потребен западот за да успее во тоа. Така, кога првиот вице-премиер на Русија Сергеј Иванов дојде во Вашинготн во мај, тој на Клинтон, секретарот за одбрана Роберт Гејтс и на Советникот за национална безбедност Џим Џоунс им предложи една зделка. Русија е подготвена да се приклучи кон воведувањето „меки“ санкции врз Иран, ако САД се вратат назад во руската економија. Но, Иванов најпрвин се осигура дека во санкциите се вметнати и параметрите кои и’ одговараат на Москва. Така, санкциите ја исклучуваат долго најавуваната набавка на стратешкиот противвоздушен одбранбен систем „С-300“ и долго ветуваното довршување на нуклеарниот реактор крај иранскиот град Бушер. Во суштина, Русија се’ уште има силно влијание врз Иран и неговите односи со САД и, едноставно, се’ уште не спремна да се откаже од тоа. И конечно, од руска перпсектива, Американците изгореа значителна количина на енергија и политички капитал за да постигнат беззаби санкции. Тоа што му дозволија на Вашингтон да ги истурка санкциите, само направи Американците да испаднат многу глупави во очите на Русите. Но, „беззабоста“ на какви и да било санкции на ОН против Иран одамна беше очигледна, дури и за Вашингтон. Она што Вашингтон успеа да го постигне е да ја натера Русија да се приклучи, со што и да е – а ова не мина незабележано во Техеран. Кога стана јасно како Русија и Кина ќе гласаат во Советот за безбедност, дури и пред да гласаат, иранскиот претседател Махмуд Ахмадинеџад соопшти дека тој, всушност, нема да учествува на средбата на Шангајската организација за соработка во Узбекистан, осило наменето и за рускиот премиер Владимир Путин и за кинесккиот претседател Ху Џинтао. Како и договорот од 17 мај, санкциите сами по себе не претставуваат фундаментално поместување. Но, тие важен лагер во тековната сага за иранското нуклеарно прашање и не се сосема без вредност, во смисла на релативните преговарачки позиции. Иран ги задржува своите адути преки неговите послушници во регионот (иако растечката моќ на Турција во регионот може да значи заслабување на иранските капацитети да ги користи) и потенцијалната контрола врз теснецот Хомуз, но техеран долго време сметаше на заштитата од Москва. Русија не прифати ништо што може навистина да му наштети на Иран (а до сега Иран се покажа како многу вешт во избегнувањето на санкциите), но Техеран сега е присилен да ја земе предвид опцијата за тоа на што се’ може Москва да се согласи, во замена за работи кои навистина и’ се битни.