Свет
Ајман ал-Завахири нов лидер на Ал Каеда
Меѓународната терористичка организација Ал Каеда го назначи својот нов лидер, Ајман ал-Завахри (проширено)
„Командата на Ал Каеда“, по направетните консултации го објавува назначувањето на шеик Ајман ал-Завахири, за прв човек на организацијата“, стои во соопштението објавено на еден од екстремистичките портали цитирано од AFP.Претходно повеќето аналитичари и познавачи на состојбите во глобалната терористичка мрежа сметаа дека ал-Завахири, „човекот број два“ во Ал Каеда до ликвидацијата на 2-ри мај во пакистанскиот град Аботабад на челнико Осама бин Ладен, е логичниот наследник за шеф на организацијата. Сепак, привремен „вршител на должноста“ стана водачот на оперативците на Ал Каеда, Египќанецот, Сеиф ал-Адел. Според некои медиуми од Блискиот исток, ал-Завахири се сретнал со лидерите на опозицијата од некои организации кои сакаа раководството со мрежата да мине во рацете на помладата генерација. Лекар по професија, ал-Завахри, кој во 19 јуни ќе наполни 60 години, е основачот на „Египетскиот исламски џихад“ (Egyptian Islamic Jihad, EIJ). Вашингтон го обвинува за убиство американските државјани надвор од нивната земја, заговор за убиство на американски државјани, напади врз американските владини агенции во кои има жртви.Ал-Завахири се бара со потерница од 7 август 1998 година во врска со учество во бомбашките напади врз американските амбасади во Дар ес Салам (Танзанија) и Најроби (Кенија), во кои загинаа над 240 луѓе. За информации кои ќе придонесат за апсење на ал-Завахири, ФБИ нуди награда од 25 милиони долари.. По ликвидацијата на Осма бин Ладен, по автоматизам Ајман ал-Завахири станува во моментот најбараниот терорист во светот.Ал-Завахири речиси десет години се крие, по атентатите од 11-ти септември 2001 година во САД . Неговата сопруг, синот и двете ќерки се убиени во американските напади на авганистанската провинција Кандахар во 2001 година. Оттогаш, препознатливиот по долгата брада и со големи очила и „џумката“ на челото Завахири редовно се појавува со аудио и видео пораки преку исламистичките интернет страници повикувајќи на војна против Западот. Роден е на 19-ти јуни 1951 година ви гратчето Маада, близу Каиро во добростоечко семејство. Неговиот татко бил реномиран лекар а неговиот дедо е познат египетски исламски теолог. Ајман ал-Завахири по професија е хирург. Неговите пријатели го опишуваат како „поет“. Секако, неговите убедувања се она што предизвикува големо внимание на светската јавност. Имено тој уште на 15-годишна возраст се приклучил на организацијата Муслимански браќа во Египет. Поради учеството во атентатот врз египетскиот претседател Анвар ел-Садат во 1980 година минал три години во затор а потоа живеел во Саудиска Арабија, САД и на крајот во Пакистан. Ајман ал-Завахири во текот на „џихадот“ против силите на поранешниот СССР во Авганистан го запознал Осама бин Ладен. Оттогаш нивните судбини се поврзани. Иако ал-Завахири и’ припаѓаше на групата на египетскиот исламски џихад која во Ал Каеда се приклучи дури во 1998 година.Ал-Завахири беше вклучен во многуте светски судири, како на пример во Чеченија, потоа се најде на „црната листа“ на САД затоа што ги поддржуваше нападите на амбасадите на САД во Кенија и Танзанија во 1998 година. Во неговата татковина во отсуство е осуден на смрт пораду учества во многу атентати, особено во оној во градот Луксор во кој во 1997 година загинаа 62 лица, од кои 58 беа странски туристи. Стана десна рака на Осама бин Ладен и негов личен лекар. Го сметаат дека е „мозокот“ на терористичките напади на САД од 11-ти септември 2001 години, и е ставен на второто место на најбараните терористи на светот. „Ајман ал-Завахири е мозокот н аОСама бин Ладен“, оценува египетскито адвокат Мунтасаер ал-Зајад кој добро го познава ал–Завахири.Повеќепати светските медиуми објавуваа вести дека ал-Завахири е убиени, но секогаш тој одново се појавуваше и жестоко ја критикуваше американската политика. Според податоците добиени од неговите пријатели, Ајман ал-Завахири наводно повторно се оженил и во 2005 година добил ќерка.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Брисел со поддршка за Данска и Гренланд; Фон Дер Лајен порача: Царините на Трамп се закана за трансатлантските односи
Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, предупреди на опасноста од воведување царини, кои, според неа, би ги поткопале трансатлантските односи.
Во објава на социјалните мрежи нагласи дека територијалниот интегритет и суверенитетот се основни начела на меѓународното право, клучни за Европа и за меѓународната заедница во целина.
Фон дер Лајен исто така истакна дека Европската унија стои во целосна солидарност со Данска и народот на Гренланд. Наведе дека дијалогот останува клучен и дека ЕУ е посветена на унапредување на процесот што веќе беше започнат минатата недела меѓу Кралството Данска и САД.
„Европа ќе остане обединета, координирана и посветена на зачувување на својот суверенитет“, порача таа.
Territorial integrity and sovereignty are fundamental principles of international law.
They are essential for Europe and for the international community as a whole.
We have consistently underlined our shared transatlantic interest in peace and security in the Arctic, including…
— Ursula von der Leyen (@vonderleyen) January 17, 2026
Претседателот на САД, Доналд Трамп, претходно најави бран зголемување на царините за европските сојузници додека на САД не им биде дозволено да го купат Гренланд.
Во објава онлајн на „Тру соушал“, Трамп рече дека царините од 10 отсто ќе стапат во сила на 1 февруари за Данска, Норвешка, Шведска, Франција, Германија, Велика Британија, Холандија и Финска. Овие царини ќе се зголемат на 25 проценти на 1 јуни и ќе продолжат да важат додека не се постигне договор за купување на Гренланд од страна на САД, рече Трамп.
Трамп обвини неколку европски земји дека играат „многу опасна игра“ во Гренланд, велејќи дека „светскиот мир е во прашање“.
„Данска, Норвешка, Шведска, Франција, Германија, Обединетото Кралство, Холандија и Финска отидоа во Гренланд со непозната цел. (…) Овие земји, играјќи ја оваа многу опасна игра, презедоа неприфатлив ризик“, напиша американскиот претседател во долг пост на својата социјална мрежа.
„Со години ја субвенциониравме Данска, како и сите земји од Европската Унија и другите, со тоа што не им наплаќавме царински давачки или какви било други форми на компензација. Сега, по еден век, време е Данска да возврати – светскиот мир е во прашање! Кина и Русија го сакаат Гренланд, а Данска не може ништо да направи во врска со тоа. Тие моментално го штитат со два тима кучиња, од кои едниот беше додаден неодамна.
Само Соединетите Американски Држави, под ПРЕТСЕДАТЕЛОТ ДОНАЛД Џ. ТРАМП, можат да ја играат оваа игра – и тоа многу успешно! Никој нема да го допре ова свето парче земја, особено затоа што националната безбедност на Соединетите Американски Држави и безбедноста на светот како целина се во прашање“, се вели во објавата на Трамп.
Регион
Европската комисија повторно бара истрага за можната употреба на звучен топ на протестите во Белград
Европската комисија уште еднаш ги повика српските власти да спроведат брза, транспарентна и веродостојна истрага за наводната употреба на звучен топ за време на антивладиниот протест во Белград на 15 март 2025 година, јави Радио Слободна Европа (РСЕ).
Повикот доаѓа откако европските медиуми повторно го покренаа прашањето, а Политико објави дека српските разузнавачки служби, во соработка со руската ФСБ, тестирале звучни уреди на кучиња во обид да утврдат дали е користено звучно оружје врз демонстрантите.
Во извештајот што српскиот претседател Александар Вучиќ го презентирал, се тврди дека уредите не предизвикале реакции кај животните, па оттука било заклучено дека звучен топ не бил користен на протестот. Руската страна не коментираше за извештајот, пренесе РСЕ.
Во изјавата на Европската комисија се нагласува дека „односите со Русија не можат да продолжат како и досега, особено кога се работи за безбедносни прашања“, и се потсетува дека властите имаат обврска да ги заштитат демонстрантите од повреди и насилство.
Српските власти подоцна признаа дека полицијата поседува звучни уреди, но тврдат дека „никогаш не биле употребени“.
Демонстрантите сведочеле за силни и необични звуци, вибрации и здравствени тегоби по протестот – како вртоглавици, несвестица, покачен притисок и нарушувања на слухот.
Настанот го истражува и Европскиот суд за човекови права.
Фото: ЕПА
Свет
„Нема да дозволиме уцени“ – се нижат реакции по најавата на Трамп за воведување царини за некои европски земји
Претседателот на Европскиот совет Антонио Кошта изјави дека ќе излезат со заеднички одговор како реакција на новата закана на Доналд Трамп за воведување царини кон некои европски земји поради Гренланд.
Говорејќи на прес-конференција одржана непосредно по објавата на Трамп, Кошта порача: „Европската унија секогаш ќе биде многу цврста во одбраната на меѓународното право… кое, секако, започнува внатре во територијата на земјите членки на Европската унија“.
Нема да дозволиме уцени
Во меѓувреме, шведскиот премиер Улф Кристерсон реагираше на новите закани со царини што ги изнесе Доналд Трамп, а со кои е засегната и Шведска, пренесе „Дагенс Нихетер“.
„Нема да дозволиме уцени. Само Данска и Гренланд одлучуваат за прашањата што се однесуваат на Данска и Гренланд“, порача Кристерсон. „Секогаш ќе се залагам за мојата земја и за нашите сојузнички соседи“, додаде тој.
Премиерот наведе и дека по ова прашање започнал дијалог со другите земји членки на Европската унија.
Норвешка: Царините не се поврзани со безбедноста на Арктикот
Норвешкиот министер за надворешни работи Еспен Барт Еиде, пак, изјави дека не разбира зошто американскиот претседател Доналд Трамп ги поврзува зголемените царини со безбедносната состојба на Арктикот.
„Постои широк консензус во НАТО за потребата од зајакнување на безбедноста на Арктикот, вклучително и на Гренланд. Не сметаме дека прашањето за царините припаѓа во овој контекст“, напиша Еиде во коментар за НТБ.
Британија: Царините целосно погрешни, Гренланд е дел од Данска
Британскиот премиер Кир Стармер рече дека царините се „целосно погрешни“. Тој нагласи дека Гренланд е дел од Данска и дека „неговата иднина е прашање на Гренланѓаните и Данците“.
Во изјавата го појасни ставот на Обединетото Кралство: „Нашиот став за Гренланд е многу јасен – тој е дел од Кралството Данска и неговата иднина е прашање на Гренланѓаните и Данците. Исто така, јасно ставивме до знаење дека арктичката безбедност е важна за целиот НАТО и дека сојузниците треба да направат повеќе заедно за да се соочат со заканата од Русија во различни делови на Арктикот. Примената на царини врз сојузниците поради стремежот кон колективната безбедност на сојузниците на НАТО е целосно погрешна. Секако, директно ќе се позанимаваме со ова прашање со американската администрација.“
Макрон: Неприфатливо
Францускиот премиер, Емануел Макрон најавата за царините ја нарече неприфатлива. Порача дека европските лидери нема да бидат под влијание на заплашување или закани.
Данска: Изненадени сме
Данскиот министер за надворешни работи, Ларс Леке Расмусен, ја нарече изненадување најавата на Доналд Трамп за воведување царини и нагласи дека Данска е во тесна комуникација со Европската унија по ова прашање.
Во објава онлајн на „Тру соушал“, Трамп рече дека царините од 10 отсто ќе стапат во сила на 1 февруари за Данска, Норвешка, Шведска, Франција, Германија, Велика Британија, Холандија и Финска. Овие царини ќе се зголемат на 25 проценти на 1 јуни и ќе продолжат да важат додека не се постигне договор за купување на Гренланд од страна на САД, рече Трамп.
Трамп обвини неколку европски земји дека играат „многу опасна игра“ во Гренланд, велејќи дека „светскиот мир е во прашање“.

