Свет
Нема правен лек за неплатен пензиски придонес
Дека газдите не им плаќаат придонес над 20.000 вработени дознале преку приватните пензиски друштва
Дека газдите не им плаќаат придонес над 20.000 вработени дознале преку приватните пензиски друштва
Сите над 100.000 члена на двостолбниот пензиски систем до вчера не знаеја колку пари инвестирале во својата пензија и дали работодавецот им уплаќал пензиски придонес редовно. Иако и двете пензиски друштва најавија дека до крајот на месецов сите членови ќе добијат известување за тоа колку пари има на нивната приватна пензиска сметка, за некои од нив потврдите за висината на пензискиот денар ќе дознаат најмногу за два-три дена. Од КБ Прво пензиско друштво велат дека не доцнат зашто последните известувања се испратени минатата среда и, според нивните сознанија, вчера в рака ги имало најголемиот дел од нивните членови. Мало задоцнување, објаснуваат во КБ Прво пензиско друштво, може да се јави кај членовите во Скопје каде што поштенската служба е поголема и поради администрацијата дистрибуцијата се одвива побавно. Во Нов пензиски фонд, пак, велат дека со дистрибуцијата на известувањата завршиле во почетокот на минатата недела и дека до вчера треба да ги имаат добиено сите околу 45.000 нивни члена. Исклучок може да се околу 500-600 члена, објаснуваат во Нов пензиски фонд, чии известувања се вратени зашто дале погрешна адреса. Тие, најверојатно, ќе бидат јавно повикани сами да си ги подигнат, а во иднина ќе можат да го прават тоа по електронски пат или со СМС-порака, велат во Нов пензиски фонд.
Но, над 20.000 члена од двата приватни пензиски фонда им се дистрибуирани известувањата со нула салдо, што веројатно ги шокирало работниците, коментираат во двете друштва. Значи, објаснуваат во друштвата, работодавците не плаќале пензиски придонес за нив. Ова е една од придобивките на двостолбниот пензиски систем, велат во Агенцијата за супервизија на капитално финансирано пензиско осигурување (МАПАС), работниците да откријат дали газдата им плаќа или не придонеси, колку редовно и на колкава плата.
Добро е тоа дека вработените со новиот пензиски систем ќе дознаат дека се изиграни. Но, целата работа завршува тука, зашто според расположливите правни лекови, ниту еден не помага во лекување на овој проблем. Во МАПАС велат дека немаат законска обврска да ги пријавуваат таквите случаи, а со исто образложение се и двете пензиски друштва. „Членовите потпишуваат индивидуални договори зашто целиот нов систем е поставен на индивидуален принцип. Тие немаат никаков директен контакт со работодавците" е толкувањето од двете друштва. Друштвата немаат ниту законска обврска фирмите-неплаќачи да ги пријават во Министерството за труд и социјална политика, зашто имињата на фирмите и на нивните членови се строго доверливи. Ниту државниот пензиски фонд не може да ги натера газдите редовно да ги уплаќаат придонесите, зашто и тие немаат комуникација со Трудовата и со Финансиската инспекција. Единствено што може да сторат е да ги советуваат работниците сами да ја истераат правдата докрај и да ги пријават работодавците кај Трудовата инспекција.
Но, ваквиот правен механизам многу не го користат работниците поради стравот дека ќе останат на улица, или дека без да им се платат придонесите ќе не можат да се пензионираат. Мал е бројот на приватни тужби против газдите. Пасивна е и Трудовата инспекција, која и покрај тоа што фирмата може да ја затвори поради неплаќање придонеси, досега такво нешто се нема случено. (Ј.Ј.)
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Трамп тврди дека Путин се согласил на прекин на огнот, пристигна првата реакција на Зеленски
Претседателот на САД, Доналд Трамп, изјави дека неговиот руски колега, Владимир Путин, се согласил со неговото барање да не се напаѓа Киев и другите украински градови и места една недела.
„Јас лично го замолив претседателот Путин да не го напаѓа Киев и другите градови и места една недела“, рече Трамп на брифинг за медиумите, нагласувајќи дека Украина се соочува со екстремно ниски температури. „И тој се согласи. Морам да ви кажам, тоа беше многу убаво. Многу луѓе ми рекоа – не губете време на тој повик. Но, јас го направив тоа“, додаде тој.
Претседателот на САД не разјасни кога или на кој начин го упатил тоа барање до Путин, ниту на кој датум треба да стапи на сила наводното прекин на огнот. Коментарите на Трамп, исто така, следеа по шпекулациите дека Киев и Москва се согласиле на пауза во нападите врз енергетската инфраструктура на другата страна, иако ниту една страна не ги потврди тврдењата ниту ја коментираше изјавата на Трамп.
Во меѓувреме, украинските воздухопловни сили објавија дека московските сили лансирале повеќе од 100 беспилотни летала во Украина преку ноќ, при што се регистрирани 18 погодоци во различни области.
По објавата на Трамп, се огласи украинскиот претседател Володимир Зеленски.
„Важна изјава од американскиот претседател за можноста за обезбедување безбедносна заштита на Киев и другите украински градови во текот на овој екстремен зимски период. Снабдувањето со електрична енергија е основа на животот. Ги цениме напорите на нашите партнери кои ни помагаат да ги заштитиме животите. Ви благодариме, претседателе Трамп! Нашите тимови разговараа за ова во Обединетите Арапски Емирати. Очекуваме спроведување на постигнатите договори. Чекорите кон деескалација придонесуваат за вистински напредок кон завршување на војната“, напиша Зеленски.
An important statement by @POTUS about the possibility of providing security for Kyiv and other Ukrainian cities during this extreme winter period. Power supply is a foundation of life. We value the efforts of our partners to help us protect lives. Thank you, President Trump! Our…
— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) January 29, 2026
Претходно денес, рускиот министер за надворешни работи, Сергеј Лавров, изјави дека Русија го смета примирјето што го бара украинскиот претседател Володимир Зеленски за неприфатливо.
Претходно, се појавија непотврдени извештаи дека и руските и украинските сили добиле наредби привремено да ги запрат нападите врз енергетската инфраструктура. Информациите беа раширени преку воени блогови и канали на Телеграм, без официјална потврда од Москва или Киев, а беа објавени од „Киев Пост“.
Според про-Кремљ блогерот Владимир Романов, на руските сили наводно им било забрането да напаѓаат инфраструктурни објекти низ цела Украина, вклучувајќи го Киев и неговата околина, како и трафостаници, термоцентрали, хидроелектрани и објекти за складирање гас, нафта и гориво.
Забраната, според овие тврдења, требало да трае до 3 февруари. Во исто време, украинскиот канал Супернова+ објави дека слична усна инструкција наводно стигнала до украинските војници, со повик да не се напаѓа руската енергетска инфраструктура.
Овие извештаи потоа беа поврзани со трилатерални разговори одржани во Абу Даби на 23 и 24 јануари, во кои беа вклучени и САД.
„Фајненшл тајмс“ објави дека се водени разговори за евентуално запирање на руските напади врз украинските енергетски објекти во замена за воздржување на Киев од напади врз руските нафтени објекти и танкери. Сепак, некои украински канали предупредија дека нема конечен договор и дека секоја пауза ќе биде краткотрајна.
Украина се подготвува за екстремен студен бран, при што температурите во некои делови од земјата веројатно ќе паднат на -30 степени Целзиусови во наредните денови.
фото/Depositphotos
Регион
Загреб доделува по 800 евра за новороденче
Градското собрание на Загреб денес на седница донесе одлука за зголемување на финансиската помош за новороденчиња од 600 на 800 евра, за зголемување на рокот за нејзина реализација од шест на 12 месеци по раѓањето на детето, како и посвоените деца да го остваруваат ова право до 15-годишна возраст.
Изменетата одлука за финансиска помош за новороденчиња, која на Градското собрание му беше предложена за усвојување од Клубот на градски советници „Можемо!“ и Клубот на градски советници на СДП, беше усвоена на седницата со 36 гласа „за“, а шест пратеници се воздржаа од гласање.
Опозицијата обвини дека станува збор за социјална, а не за демографска мерка.
Предлогот на владејачките партии во градот наиде на остри критики од опозицијата, која го нарече зголемувањето на финансиската помош за новороденчиња популистичка мерка, и социјална, а не демографска мерка, бидејќи нема да има демографски ефект, иако ситуацијата е „алармантна“.
Претседателот на Клубот на градски советници на HDZ-DP-HSU, Марио Жупан, истакна дека веруваат дека предложениот износ на финансиска помош, особено имајќи го предвид зголемувањето на семејните трошоци, не ги одразува потребите на семејствата со две, три или повеќе деца. За целите на политиката на пронатализам, тие побараа во амандмани финансиската помош за првото дете да биде 900 евра, за второто дете 1.200 и за третото и секое следно дете 1.500 евра, но овие амандмани не беа прифатени – 16 беа „за“, 25 против и еден воздржан.
Тие предупредија дека во Загреб, главниот град на Република Хрватска, во 2024 година се родени 6.862 деца, што е за 1,9 проценти помалку отколку во 2023 година, а пад на новороденчињата е забележан и низ цела Хрватска и Европа.
Пратеникот Томислав Јелиќ од Клубот на градски советници „Једино Хрватска!“, предупреди дека оваа финансиска помош за новороденчиња е „срамно ниска“. Тој рече дека и предлагачите од Можемо! и СДП му потврдија дека станува збор за социјална мерка, што значи дека Градот Загреб воопшто нема демографски мерки, иако ситуацијата е „алармантна“. Тој истакна дека 90 проценти од градовите и општините во Хрватска имаат неколку пати поголеми бенефиции за новороденчиња од Градот Загреб.
Претставникот Јосип Периша од Клубот на градски претставници „Марија Селак Распудиќ – Независна листа“ тврдеше дека зголемувањето од 600 на 800 евра не е доволно и дека тоа е само измама на социјалната политика, со оглед на тоа што основните и суштинските потреби за новороденчето во семејството надминуваат 1.500 евра, а големиот проблем е што нема зголемување за секое следно дете.
фото/ Depositphotos
Свет
Остар пад на цената на златото
Цените на златото и среброто денес забележаа остар пад, по период на силен раст што ги донесе скапоцените метали на рекордни нивоа. Златото падна под 5.300 долари за унца, додека среброто потона од рекорднаta вредност од над 80 долари. Ова е сигнал дека порастот на цените влегол во она што аналитичарите го предупредуваат како „опасна фаза“.
Пресвртот на пазарот ги натера инвеститорите да бидат претпазливи по месеци раст поттикнат од побарувачката од Кина, купувањата од централните банки и геополитичките тензии, пишува Yahoo Finance.
Аналитичарите велат дека корекцијата била очекувана со оглед на брзината и силата на претходниот раст.
„Има сè помалку простор за понатамошен раст на цените на златото и среброто по неодамнешните рекорди“, рече Карстен Фрич, аналитичар во Комерцбанк. „Јасно е дека инвеститорите сè повеќе профитираат, а целиот раст е на стаклени нозе“, додаде тој.
Рајан Мекеј, виш стратег за стоки во TD Securities, се согласува, велејќи дека растот на цените е „одвоен од фундаменталните фактори“. Според неговите зборови, „корекцијата е одамна задоцнета“. Мекеј, исто така, забележува дека физичката побарувачка од Кина и Индија, клучни двигатели на растот, сега „слабее“ поради исклучително високите цени.

