Европа
Нова руско-чеченска војна?!
Кога ќе се има предвид хронологијата на двојниот бомбашки напад на жените-самоубијци кои ја предизвикаа смртта на најмалку 38 лица во московското метро, ова е еден од најсмртоносните напади изведени во руската престолнина. Нивната синхронизираност е причина за страв од нови напади
Координираниот напад од понеделникот кој следеше нападот од 28-ми ноември мината година врз лускузниот воз на релација Москва–Санкт Перебург „Невски експрес“ во кој загинаа 26 лица, ги зголеми стравувањата дека исламистички милитанти би можеле да извршат серија напади, и тоа директно во поголемите руски урбани средини. Покрај тоа, еден од податоците што треба да ги загрижи руските безбедносни служби е што во експлозијата бил користен моќниот експлозив RDX.Иако се претпоставува дека нападот изведен од ткн. „Црни вдовици’’ (Чеченки на различна возраст, дури и малолетни девојчиња, кои во руско-чеченските војни останале без член од семејството) е реакција на тоа што руските безбедносни сили последните месеци ликвидираа неколку значајни исламистички водачи во регионот на Северен Каваказ, многу аналитичари сега ја превртуваат изјавата на еден од чеченските сепаратистички водачи Доку Умаров. Човекот кој сака целиот регион да го претвори во емират неодамна во интервју за една исламистичка страница на интернет се закани дека „зоната на воените операции ќе се прошири на територијата на Русија. Крвта нема веќе да се лее само во нашите кавкаски градови и места. Војната доаѓа во нивните градови.“ А токму Умаров се споменува како еден од творците на овие „Црните вдовици“.
Тоа е слична тактика што ја применуваат талибаните и исламистичките бунтовници во Пакистан, каде притиснати од офанзивата во Јужен Вазиристан своите удари ги насочија кон милионските центри, како што се Карачи и Лахоре. Но не е тајна соработката на исламистите од Чеченија, Дагестан и Ингушетија со Ал Каеда и другите исламистички екстремни групи.
Ваков расплет на настаните би ја поткопал сигурноста на власта во Кремљ, кој, за чудо, реагираше релативно мирно. Тоа, најверојатно, ќе ја поткопа вербата на руските граѓани дека Владимир Путин може да се справи со бунтовниците. Тој во втората Чеченска војна не ги повтори грешките на неговиот претходник Борис Елцин и наместо тешко подвижните единици и корумпираните офицери, испрати специјалци чија тактика беше иста како и на бунтовниците – удри, уништи и бегај.
Освен што големо прашање е дали навистина бунтовниците имаат сила и моќ да продолжат со серија слични напад која ќе ја безбедносно ќе ја дестабилизира Русија и моќта на Путин, треба да се смета и на ефектот тие да предизвикаат изливи на руски национализам. Во тој случај, дури и економскиот негативен ефект по руското стопанство кој би се почувствувал дури и да уследат други напади, на премиерот и на претседателот би им дале одврзани раце за жестоки акции и пресметки. Секако, и во економска смисла, тоа би било повторно исцрпувачка војна. Но, и секоја друга руска власт ќе даде ваков одговор, особено ако бидат загрозени нејзините енергетски текови, коишто ја даваат главната моќ на големата држава.
Бунтовниците се заканија дека ќе ги напаѓаат нафтоводи и гасоводи низ гоеламта територија на Русија. Тие најавија дека Кремљ преку економијата скапо ќе ги плати акциите против нивните борци. Оттаму, повеќето западни аналитичари сметаат дека чеченските бунтовници, може да преземат и напади врз економските цели, што е и потајно посакувана варијанта за западот, особено за САД за кој дестабилизирана Русија би претставувала партнер без адути при остварувањето на неговите стратешки интереси на далечниот исток, особено по прашањата за Иран и северна Кореја.
Покрај притисок врз, во моментов, неприкосновениот руски водач, Путин, притисок ќе почувстува и претседателот Дмитриј Медведев, кому доколку сака навистина да го изрази својот авторитет надвор од сенката на премиерот, му е потребна одлучна реакција на овој терористички акт. Таа може да биде отстапување од досегашната негова стратегија за фокусирање врз најголемите проблеми на населението од Северен Кавказ, сиромаштијата и корупцијата, и да ги максимализира воените и полициски операции насочени бунтовници.и да предизвика помасовен отпор кон централната власт во Москва.
Листа на бомбашки напади во МоскваДенешниот напад следува по десетината смртоносни напади што во Москва се случија во последните 15 години.11-ти јули 1996 – Бомба експлодира во московското метро, при што загинаа четири лица, а 12 беа повредени. 11/12-ти јули 1996 – Бомба експлодира пред тролејбус во центарот на Москва, при што беа повредени пет лица. Следниот ден во сличен напад беа повредени околу 30 лица. Нападите беа поврзани со чеченските бунтовници. Неколку дена подоцна тоа беше негирано од чеченска страна. 31-ви август 1999 – Бомба експлодира во три-катниот трговски центар Манеж, во близина на Кремљ. Околу 29 лица беа повредени.. Властите го нарекоа терористички акт, но не го поврзаа со активностите на чеченските сепаратисти. 9-ти септември 1999 – Силна експлозија уништи станбен блок во југоисточна Москва, при што загинаа 94, и беа повредени околу 200 лица. 13-ти септември 1999 – Осум-катна зграда е уништена во експлозија на бомба во Москва, при што загинаа 118 лица. Властите го карактеризираа како терористички напад и ја зајакнаа безбедноста во градот. Чеченските бунтовници беа обвинети за нападот, иако тамошните лидери не ја презедоа одговорноста за нападот. 8-ми август 2000 – Вкупно 13 лица загинаа, а десетина беа повредени во експлозија во подземен премин во Москва.5-ти февруари 2001 – Мала бомба експлодира во една од најфрекфентните станици на подземната железница во Москва, при што беа повредени девет лица и беше предизвикана помала материјална штета.19-ти октомври 2002 – Бомба експлодира во една фреквентна населба во југо-западна Москва, при што загина едно лице, а беа повредени седум лица. 5-ти јули 2003 – Две жени бомбаши-самоубијци се разнесоа себе си за време на рок фестивал во Тушино, Москва, при што загинаа 15 лица. 9-ти декември 2003 – Шест лица загинаа во експлозија во центарот на Москва. Властите обвинија дека нападот е дело на жени бомбаши-самоубијци од Чеченија. 6-ти февруари 2004 – Силна експлозија, најверојатно активирана од бомбаш самоубиец, уби 39, а повреди 100 лица во подземната железница во Москва.31-ви август 2004 – Десет лица загинаа, а 51 се повредени во самоубиствен бомбашки напад во центарот на Москва.21-ви август 2006 – Во експлозија на бомба во маркет во предградие на Москва загинаа 10 лица.29-ти март 2010 – Во две одделни експлозии во Москва загинаа најмалку 40 лица, а најмалку 38 се повредени
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Европа
Масовно повлекување на бебешка формула во 60 земји: две бебиња починаа во Франција, објави „Еуроњуз“
Некои од најголемите светски производители повлекуваат адаптирано млеко за бебиња, а француските власти истражуваат смртни случаи на две бебиња кои наводно го консумирале производот на „Нестле“ погоден од повлекувањето поради контаминација со цереулид. Француското Министерство за здравство потврди дека причинско-последичната врска сè уште не е научно утврдена, објави „Еуроњуз“.
Истрага во Франција и потврден случај во Белгија
„Нестле“ соопшти дека ја следи ситуацијата и целосно соработува со властите за да ги обезбеди сите потребни информации. Во исто време, владата во Белгија потврди дека едно дете се разболело во јануари оваа година откако консумирало контаминирана формула за бебиња на „Нестле“.
„Детето повраќало и имало водена дијареа, но за среќа целосно се опоравило во рок од десет дена. Со анализа на примероци од столицата на бебето, можевме да потврдиме дека болеста е предизвикана од контаминација со цереулид од производот на Нестле“, рече Јорис Муненс, портпарол на Министерството за грижа.
Потврдено е дека серискиот број на производот што ја предизвикал болеста во Фландрија припаѓа на сериите што се повлекуваат низ цела Белгија.
Што е цереулид и кои се симптомите?
Цереулид е токсин отпорен на топлина произведен од бактеријата Bacillus cereus кој може да се развие во храната. Најчестите симптоми на можна инфекција се повраќање и дијареја, кои се јавуваат кратко време по консумирање млеко, помеѓу 30 минути и три часа. Симптомите се многу слични на оние на стомачен вирус.
Потекло и извор на контаминација
Проблемот започна на почетокот на декември минатата година. На 10 декември, Nestlé Франција објави повлекување на формула за бебиња произведена во нивната фабрика во Нунспет, Холандија, поради сомневање за контаминација со цереулид. Контаминацијата беше откриена кај кинески добавувач на масло од ARA (арахидонска киселина), важна состојка во формулата за бебиња.
Француското Министерство за земјоделство објави дека од крајот на декември 2025 година, сите производители на формули за бебиња ширум светот кои користат масло од ARA од гореспоменатиот добавувач мора да спроведат свои анализи на ризик за да ја осигурат безбедноста на своите производи.
На почетокот на јануари 2026 година, Nestlé го прошири повлекувањето на други серии на производи во 60 земји, што го прави едно од најголемите повлекувања во историјата на компанијата, опфаќајќи брендови како што се SMA, Beba, Guigoz и Alfamino.
Европа
Америка ѝ нуди на Украина гаранции и оружје, но бара многу болни отстапки кон Русите
Администрацијата на Доналд Трамп ѝ соопшти на Украина дека безбедносните гаранции на САД се условени од тоа Киев да се согласи на мировен договор што веројатно би вклучувал отстапување на регионот Донбас на Русија, според осум лица запознаени со преговорите.
Вашингтон, исто така, навести дека ќе ѝ вети на Украина повеќе оружје за да ја зајакне својата мирнодопска војска ако, како цена за мир со Русија, се согласи да ги повлече своите сили од делови од источниот регион што го контролира, изјавија две лица запознаени со разговорите, објави Фајненшл тајмс.
Украинскиот претседател Володимир Зеленски се надеваше дека ќе потпише безбедносни гаранции и повоен „план за просперитет“ со Соединетите Американски Држави уште овој месец, давајќи му предност на Киев во идните преговори со Москва.
Но, Вашингтон сега сигнализира дека американските безбедносни обврски зависат од постигнувањето договор со Русија. Украинските и европските претставници го опишаа ставот на САД како обид да се принуди Киев да направи болни територијални отстапки што Москва ги бараше во кој било договор.
„Американците одложуваат секој пат кога треба да потпишат гаранции“
САД сè уште не дале конечно одобрение за каков било договор, иако Зеленски рече дека текстовите за безбедносни гаранции што ги разговарал со претседателот Доналд Трамп во Давос минатата недела се „100 проценти подготвени“. Висок украински функционер рече дека е сè понејасно дали САД ќе се обврзат. „Тие одложуваат секој пат кога треба да се потпишат гаранциите“, рече функционерот.
Откако Трамп и Зеленски се сретнаа во Вашингтон минатиот месец, американските функционери рекоа дека понудата за безбедносни гаранции на САД „нема да биде на маса засекогаш“, без да образложат. Украина сака да ги потврди безбедносните гаранции на САД пред да се откаже од која било територија.
Америка бара од Украинците да го предадат она што Путин не може воено да го освои
Сепак, САД веруваат дека Киев мора да се откаже од Донбас за да се стави крај на војната и вложуваат малку напор да извршат притисок врз рускиот лидер Владимир Путин да се откаже од едно од своите најтврдоглави барања, изјавија луѓе запознаени со ова прашање за FT.
Руските сили не успеаја целосно да го освојат Донбас речиси четири години, и покрај тоа што напредуваат со неверојатна цена на жртви, кои оваа година се проценуваат на околу 30.000 војници месечно.
Европа
Францускиот парламент ја поддржа забраната за социјалните медиуми за лица под 15 години
Националното собрание на Франција во понеделник го поддржа законот со кој се забранува користењето на социјалните медиуми од страна на децата под 15 години, велејќи дека тоа го поттикнува онлајн насилството и негативно влијае на менталното здравје на младите. Законот сега треба да се гласа од страна на Сенатот, по што повторно ќе се гласа од страна на Националното собрание.
Макрон сака забрана пред новата учебна година
Претседателот Емануел Макрон ги гледа социјалните медиуми како една од причините за насилство кај младите и ја повикува Франција да го следи примерот на Австралија, првата земја во светот што им забрани на малолетници под 16 години пристап до социјалните медиуми, вклучувајќи ги Фејсбук, Снепчет, ТикТок и Јутјуб, во декември минатата година. Макрон сака забраната во Франција да стапи на сила пред почетокот на новата учебна година во септември.
„Социјалните медиуми не се безопасни“
„Со овој закон, поставуваме јасни граници и испраќаме порака дека социјалните медиуми не се безопасни“, рече пратеничката Лора Милер од центристичката партија Ренесанса, која го поддржува францускиот претседател. „Нашите деца читаат помалку и спијат помалку, а од друга страна, се споредуваат сè повеќе едни со други. Ова е битка за слободни умови“, додаде таа.
Други европски земји, вклучувајќи ги Обединетото Кралство, Данска, Шпанија и Грција, размислуваат за забрана на социјалните медиуми, по примерот на Австралија. Европскиот парламент веќе ја повика Европската Унија да утврди минимална возраст за пристап до социјалните медиуми, но одлуката за воведување ограничувања на возраста останува кај земјите-членки.
Во Франција, постои силна политичка и јавна поддршка за мерката. Пратеникот на крајната десница Тиери Перез од Националниот собир рече дека законот е одговор на „здравствената криза“. „Социјалните медиуми им дадоа можност на сите да се изразат, но која е цената што ја плаќаат нашите деца?“, праша Перез.
Доколку забраната стапи на сила, Франција ќе бара од платформите да го блокираат пристапот до тинејџерите преку механизми за верификација на возраста, во согласност со законите на Европската Унија. Сепак, спроведувањето на таква забрана нема да биде лесно. Во Австралија, социјалните медиуми веќе се преплавени со пораки од млади луѓе кои тврдат дека се под 16 години, иако тие продолжуваат да ги користат платформите секојдневно.
Франција, исто така, одлучи да ја прошири забраната за паметни телефони на средните училишта. Анкетата на јавното мислење од 2024 година спроведена од „Харис Интерактив“ покажа дека 73 проценти од граѓаните ја поддржуваат забраната за социјалните медиуми за лица под 15 години. Мислењата меѓу младите луѓе на улиците на Париз се поделени – додека некои ги признаваат опасностите од социјалните медиуми, други веруваат дека забраната е прекумерна.

