Пред 70 години сите заедно се бореа против нацистичка Германија, но Русија оваа година победата во Втората светска војна ќе ја одбележи без западните сојузници, пишува AFP.

Списокот на присутните, а посебно на отсутните на воената парада која ќе се одржи на 9-ти мај во Москва, сведочи за степенот на влошувањето на односите меѓу Русија и Западот, кои пред помалку од една година беа заедно на плажите на Нормандија, на одбележувањето на 70-годишнината од пристигнувањето на сојузничките сили во Втората светска војна.

Кремљ може да смета на кинескиот претседател Си Џинпинг и на лидерот на Северна Кореја, Ким Џонг-ун, на кого ова ќе му биде прва официјална посета во странство. На парадата се очекуваат и грчкиот премиер Алексис Ципрас, чешкиот претседател Милош Земан, како и претставници од Индија, Јужна Африка, Монголија, Виетнам, Куба и Србија.

Меѓутоа, францускиот претседател Франсоа Оланд, како и британскиот премиер Дејвид Камерон ставиле до знаење дека нема да дојдат на церемонијата. Нема да биде присутен нити американскиот претседател Барак Обама, бидејќи Белата куќа навела дека тој во мај не планира никакво патување во Русија.

Германската канцеларка Ангела Меркел исто така ја одбила поканата, но дипломатски навела дека ќе дојде во Москва еден ден подоцна, за да положи цвеќе. Полска пак сама ќе организира своја прослава. Од вкупно 68 поканети светски лидер, 26 досега потврдиле дека ќе присуствуваат на парадата.

„Доаѓањето на западните лидери на воената парада на 9-ти мај во Москва би значело и нивно признавање на политиките на Кремљ, низ сеќавањата на војната“, изјавила за AFP политичката аналитичарка Љиља Шевчова.

Традиционално, Кремљ смета дека 9-ти мај е денот кога е завршена Втората светска војна. Капитулацијата на Германија беше потпишана на 8-ми мај доцна вечерта 1945-та година во Берлин, односно по московско време на 9-ти мај.

Во Втората светска војна загинаа 27 милиони советски граѓани и победата во оваа војна преставува голема гордост за Русија.

Прашањето за победата во Втората светска војна останува доста чувствително прашање за Русите. Во јануари изби дипломатски инцидент на комеморацијата на ослободувањето на нацистичкиот концентрационен логор Аушвиц. Тогаш, полскиот министер за надворешни работи Гжегож Шетина изјави дека ослободителите на логорот во поголем број биле Украинци, а не припадници на Црвената армија.

Иако не присуствуваше на таа церемонија во Полска, рускиот претседател Владимир Путин тогаш изјави дека тоа е обид за намалување на улогата на Русија во Втората светска војна, нешто што е усмерено кон „рушењето на моќта и моралниот авторитет“ на Русија.

Кремљ од своја страна го намалува пак „отсуството“ на светските лидери на парадата на 9-ти мај, тврдејќи дека поголем број од земјите „ја сфаќаат значајната улога на Советскиот Сојуз во падот на нацизмот“.

Русија, која секоја година го слави овој ден, најавила дека оваа година церемонијата ќе биде уште пограндиозна. Околу 2,5 милиони ветерани ќе добијат медали, а воената парада ќе биде организирана ширум земјата и во повеќето поранешни советски републики.

Пред Кремљ, каде ќе парадираат војници од 10 земји, руските војници ќе носат советски униформи од Втората светска војна а покрај нив ќе биде најновата воена опрема на руската војска, која во последните неколку години, во голема мера е модернизирана.

Отсуството на западните претставници иритира многумина во Русија, кои тоа го сметаат за непочитување.

„Тие мислат дека ќе казнат Русија со негирањето на смртта на 27 милиони Совети“, оценил Владимир Јевсејев, директор на Центарот за политички науки во Москва.

„Тоа што Барак Обама нема да дојде, тоа е негов проблем. Светот не зависи од неговата добра волја“, изјавил Јевсејев за AFP.

Меѓутоа, некои имаат и поинаков став.

„Каква врска има сеќавањето на војната со сегашната состојба? Каква врска има подвигот на советскиот народ и милионите жртви за победа, со оние луѓе кои денес седат во Кремљ?“, запрашал рускиот политиколог Антон Орех./крај/мф/бс