Косовската полиција во саботата навечер со солзавец растураше илјадници демонстранти кој ја каменуваа зградата на владата во Приштина на протестите организирани од косовските опозициски партии.

Станува збор за најголемиот протест откако Косово во 2008 година еднострано призна независност од Србија.

Партиите од опозицијата на косовските Албанци бараат оставка од министерот Александар Јаблановиќ, припадник на српското малцинство, кого го обвинуваат дека минатиот месец некои Албанци ги нарекол „дивјаци“. Покрај тоа бараат владата јасно да се искаже по однос на највносниот косовски рудник „Трепча“, во северниот дел каде што се мнозинство Србите, на кој право полага и Србија.

Десетината илјади луѓе го прекинаа протестот околу 17 часот, меѓутоа десетици д нив продолжија со протестот и подоцна започнаа да фрлаат со камења врз зградата на владата и да ја напаѓаат полицијата, повредувајќи дваесет полицајци. Полицијата соопшти дека привела 22 демонстранти.

Министерот Јаблановиќ на почетокот од јануари некои албански демонстранти кои во војната со српските сили во тогашната јужна покраина Косово и Метохија од 1998/1999 загубиле членови на своите семејства, ги нарече „дивјаци“. Министерот подоцна се извини, но опозициските партии и натаму бараат негова оставка, организирајќи протести ширум Косово.

Демонстрантите во саботата ја повикаа владата што поитно да донесе план за преземање на контролата над рударско-металургискиот комбинат „Трепча“. Стравувајќи од стечај на рудникот, косовската влада минатата седмица објави дека ќе ја преземе контролата над „Трепча“ но по остриот одговор на Србија која полага исто така право врз комбинатот, и препораки на западните сојузници, се повлече. Тоа предизвика штрајк на 800 рудари кои неколку дена останаа во окното на рудникот, но подоцна се решија да ѝ дадат дополнителен период на владата во Приштина да донесе одлука.

Рударско-металуршкиот комбинат „Трепча“ кој вади и преработува олово, цинк и сребро, своевремено вработуваше 20 илјади луѓе. Од отцепувањето на Косово од Србија по војната од 1999 година, „Трепча“ која се простира од двете страни на српско-косовската поделба на северно Косово е под контрола на агенцијата создадена од Обединетите нации и ја подготвува за продажба.

Косовската агенција за приватизација (КРА), меѓутоа, не успеа да направи план за иднината на „Трепча“, делумно и поради нејасната сопственичка структура и многуте кредитни обврски.

Иако менаџерите во компанијата ги проценуваат резервите на руда на околу 10 милијарди евра, нејзината неизвесна иднина го пречи развојот и во моментов „Трепча“ работи на минимум производство само за да го одржи процесот на производство.

Хеликоптер и бесполотно летало на силите на НАТО на Косово во мисијата КФОР ја надлетуваа Приштина во текот на протестите. НАТО, чие тримесечно бомбардирање на Србија во 1999 година, го принуди тогашниот српски водач Слободан Милошевиќ да ги повлече силите од покраината и да го потпише ткн Кумановски договор, има распоредено околу 5.000 војници,

Србија не ја признава еднострано прогласената независност на Косово, со поддршка на САД и главните земји во Европската унија, меѓутоа од 2013 година се согласи да води преговори за нормализација на односите со својата поранешна покраина во настојувањата да се приближи до членство во ЕУ./крај/мф.сн

Извор: Макфакс