Денес во Белата куќа се одржува состанок кој би можел да ја одреди иднината на Арктикот, но и на самиот Гренланд. Потпретседателот на САД, Џ.Д. Венс, е домаќин на министрите за надворешни работи на Данска и Гренланд и на државниот секретар на САД, Марко Рубио, а фокусот на дискусијата е иднината на најголемиот остров во светот, пишува BBC.

Доналд Трамп изјави дека ја сака земјата и дека ќе ја земе „со лесни или тешки средства“, а по неговата неодамнешна воена акција во Венецуела, луѓето од Гренланд ги сфаќаат неговите зборови сериозно. Напнатото очекување за состанокот во Вашингтон трае со денови, а минувачите велат дека се чини како да се години.

Меѓународното внимание кон Гренланд нема да исчезне наскоро, а во прашање е многу повеќе од судбината на самиот остров. Во борбата за Гренланд се судираат две членки на НАТО, Данска и САД. Гренланд е полуавтономна територија на Данска. Данската премиерка Мете Фредериксен предупреди дека ако САД ја преземат контролата врз островот со сила, тоа би значело крај на трансатлантскиот одбранбен сојуз.

Тоа би бил и уште еден удар врз односите меѓу САД и Европа, кои веќе се затегнати откако Доналд Трамп се врати во Белата куќа. Во исто време, европските лидери се обидуваат да ја задржат администрацијата на Трамп на своја страна со поддршка на мировен договор за Украина.

Потенцијалните последици од конфликтот околу Гренланд се огромни, но не е јасно како Вашингтон планира да пристапи кон состанокот – со компромис или конфронтација. Претседателот Трамп инсистира дека му е потребен Гренланд за национална безбедност, тврдејќи дека ако САД не го преземат, ќе го преземат Кина или Русија.

„Ја споделуваме загриженоста на САД дека на овој дел од Данска му е потребна подобра заштита“, изјави германскиот канцелар Фридрих Мерц. „Едноставно сакаме заедно да ја подобриме безбедносната состојба на Гренланд“.

Претседателот на Здружението на германски резервисти, Патрик Сенсбург, повика на стационирање на барем една европска бригада во Гренланд што е можно поскоро.

Тој нагласи дека Германија „ќе сноси посебна одговорност во овој потфат“ и дека германската армија ќе добие стратешки предности со обука во арктички услови.

Британската влада, исто така, разговара со европските сојузници за можното распоредување на сили во Гренланд.

Гренланд е сместен помеѓу САД и Канада од едната страна и Русија и Европа од другата. Вашингтон ја призна стратешката вредност на островот за време на Втората светска војна, кога го окупираше за да спречи да биде преземен од нацистичка Германија.

По војната, САД се обидоа да го купат Гренланд, но Копенхаген одби. Двете земји подоцна станаа основачки членки на НАТО и во 1951 година потпишаа договор за одбрана што им дозволува на САД да одржуваат воени бази на островот. Островот е на најкратката рута помеѓу континенталните САД и Русија, што го прави клучен за ракетната одбрана.

По падот на Советскиот Сојуз, САД го намалија своето присуство, задржувајќи само една воена база – вселенската база Питуфик, една од најважните радарски станици на Вашингтон. Поморското тесно грло во водите помеѓу Гренланд, Исланд и Велика Британија, таканаречениот премин ГИУК, се смета за клучно за следење на руските и кинеските бродови и подморници.

фото/Depositphotos

Ким Јо Јонг, сестрата на севернокорејскиот лидер Ким Јонг Ун, изјави дека надежта на Јужна Кореја за подобрени односи е илузија што не може да се оствари, објави државната новинска агенција KCNA.

Влијателната сестра на севернокорејскиот лидер, која е директорка на владејачката партија на Северот, ги критикуваше коментарите што му се припишуваат на јужнокорејски функционер кој рече дека Сеул гледа можност за продолжување на разговорите со Пјонгјанг врз основа на неговата неодамнешна реакција на наводниот упад со беспилотни летала во Северна Кореја.

„Како заклучок, нивните очекувања веќе отидоа во погрешна насока“, ја цитираше KCNA Ким Јо Јонг. Што се однесува до „различните, надежни соништа на Сеул за поправка на меѓукорејските односи, тие никогаш нема да се остварат“, рече Ким.

Службеник во Министерството за обединување на Јужна Кореја, кое ги надгледува односите со Пјонгјанг, им изјави на новинарите дека Ким се чини дека го омекнала тонот во текот на викендот кога го повикала Сеул да истражи беспилотни летала што летаат кон Северот.

фото/епа

Претседателот на САД, Доналд Трамп, се закани дека ќе „преземе многу силни мерки“ ако иранските власти почнат да ги бесат антивладините демонстранти оваа недела.

„Ќе преземеме многу силни мерки. Ако направат нешто такво, ќе преземеме многу силни мерки“, му рече Трамп на водителот на CBS Evening News, Тони Докупил, во ексклузивно интервју за мрежата, снимено во Дирборн, Мичиген, кое ќе се емитува во вторник.

Трамп рече дека е свесен дека „прилично голем број“ луѓе се убиени за време на повеќе од две недели протести. Извори изјавија за CBS News дека се стравува дека најмалку 12.000 луѓе се мртви, а можеби и повеќе од 20.000, со снимки на кои се гледаат вреќи со тела наредени во мртовечница во Техеран.

Во објава на социјалните мрежи во вторник, Трамп предупреди дека иранските власти ќе „платат висока цена“ за какво било насилство и им порача на иранските граѓани дека „помошта доаѓа“. Тој исто така рече дека ќе ги откаже сите средби со иранските власти додека не престанат убиствата.

За време на интервјуто, Трамп повтори дека „многу помош е на пат“ за иранските граѓани, велејќи дека таа доаѓа во „различни форми“, вклучително и економска помош. Тој исто така ги спомена воздушните напади на САД минатата година врз три ирански нуклеарни постројки, но не даде други детали.

На прашањето која е неговата крајна цел во Иран, претседателот рече: „Крајната цел е да се победи. Сакам да победувам“.

Кога беше прашан што мисли под „победа“, тој наведе серија воени операции од неговиот прв и втор мандат: неодамнешното заробување на венецуелскиот лидер Николас Мадуро, операцијата во Сирија во 2019 година што резултираше со смртта на основачот на ИСИС, Абу Бакр ал-Багдади, и атентатот во 2020 година врз Касем Солејмани, командант на иранските елитни сили Кудс.

Тој продолжи: „Не сакаме она што се случува во Иран да продолжи да се случува. И знаете, ако сакаат да имаат протести, тоа е едно. Но, кога ќе почнат да убиваат илјадници луѓе, а сега зборувате за бесење – ќе видиме како тоа ќе заврши за нив. Нема да заврши добро за нив.“

фото/Depositphotos