Култура
Владите на Македонија и Франција потпишаа договор за зајакнување на филмската копродукција
Република Северна Македонија и Франција потпишаа договор, кој се однесува на филмската копродукција помеѓу двете земји, а во кој надлежни институции се Агенцијата за филм на Република Северна Македонија и Францускиот националниот центар за кинематографија и анимирани слики.
„Во рамките на една посета на Париз, што се одржа на 23 февруари 2021, нашите двајца министри за надворешни работи потпишаа договор за копродукција во областа на филмот. Посакуван од страна на Македонската агенција за филм, овој договор претставува, пред сè, признание на македонската кинематографија, која е во полна обнова, а ја имаме денес таа среќа со нас да бидат двајца нејзини најголеми претставници“, се истакнува во писменото соопштение од француската амбасада во Македонија.
Ова, како што појаснуваат од таму, ќе значи дека една идна француско-македонска копродукција ќе може да побара поддршка во Франција исто како да е француски филм. Како што знаете, се истакнува во писмениот допис, Франција го има еден од најуспешните системи за поддршка на филмот.
Од таму додавааат дека веќе постои француско-македонска соработка во областа на филмот.
Сметам дека со овој договор условите се обединети за оваа соработка да се интензивира уште повеќе, а врз основа на овој договор да изградиме повеќе надеж за младите и блискост за граѓаните од нашите две земји. И моја желба е овој договор да биде што побргу инкубатор за едно идно француско-македонско ремек-дело“, изјави амбасадорот на Р. Франција во С. Македонија, Сирил Бомгартнер.
„Овој билатерален договор помеѓу македонската и француската влада за филмска копродукција е важен како да потпишете размена на играчи помеѓу македонската и бразилската фудбалска репрезентација. Франција е земја со најдолга и најбогата филмска историја и има огромна важност во европската и светската кинематографија. Македонскиот нов филмски бран, кој доживува успеси, со овој договор ќе може да ги прошири хоризонтите уште повеќе и да се отвори можност да се создаваат нови квалитетни филмски дела под услови поволни за двете страни“, изјави Бојан Лазаревски, директор на Агенцијата за филм.
„Уште кога почнавме да правиме филмови, сфативме дека единствениот начин да постоиме е да бидеме дел од европскиот систем и да не бидеме изолирани бидејќи убавината и богатството на филмската уметност е токму разновидноста. Уметноста и науката одат пред политиката, а овој договор е доказ за тоа. Истражував дека Франција веќе има потпишано ваков договор со Германија, со Италија, а фактот што на нашата мала Македонија ѝ е дадена ваква можност, преку која не само што може да се аплицира во француските филмски фондови, кои што се многу, но и француските филмови може да дојдат во Македонија, и тоа не само по0ради локациите, туку и поради човечкиот потенцијал: филмските креативци и работници, како и актерите“, изјави режисерката Теона С. Митевска.
„Ова е веројатно најголемиот формален исчекор на македонската кинематографија во нејзината скромна историја. Затоа што кога зборуваме за европски филм, во суштината на оваа кованица стои државата Франција. Не само заради браќата Лимиер, Жорж Мелијес, Трифо, Годар, Лук Бесо, туку затоа што Франција е креатор на европската културна политика, која дава рамноправна шанса на малите нации со големите, а овие вредности се втемелени од принципите на Француската Револуција.
Со овој договор влегуваме во битот, во суштината на европскиот филм, кој претставува критиката на општеството, слободата на изразувањето, како и културната диверзификација. Среќен сум поради можноста да соработуваме со француски продуценти, со француски автори, бидејќи копродукција не значи само размена на пари, туку значи размена на креативен потенцијал“, изјави Игор Иванов – Изи, претседател на Друштвото на филмските работници на Македонија.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
Почина Георги Сталев Поповски
Друштвото на писателите на Македонија информира дека на 30 декември 2025 година, во 95. година од животот, почина Георги Сталев Поповски, поет, прозаист, преведувач, драмски писател, научен работник и поранешен универзитетски професор, доктор по филолошки науки и најстар член на писателската асоцијација.
Георги Сталев Поповски е роден на 22 април 1930 година во Витолиште, а почина во Скопје. Високото образование го завршил на Филозофскиот факултет во Скопје. Во текот на својата богата професионална кариера, меѓу другото, бил и долгогодишен уредник на списанието „Современост“.
Член на Друштво на писателите на Македонија бил од 1956 година, како прв член примен во Друштвото по заслуга на своите достигнувања во областа на книжевниот превод.
Поповски е добитник на бројни признанија и награди, меѓу кои двапати наградата „Димитар Митрев“ на Друштвото на писателите на Македонија за книжевна критика и есеистика, наградата „Златен лавров венец“ за најдобар драмски текст на фестивалот „Мали и експериментални сцени“ во Сараево (1972), наградите „Григор Прличев“ и „Кирил Пејчиновиќ“ за книжевен превод, медалот од Фондот „Лермонтов“ во Москва, како и македонските државни награди „11 Октомври“ и „Св. Климент Охридски“, како и наградата на Град Скопје „13 Ноември“.
Тој останува актуелен и во 2025 година како еден од авторите на збирката раскази Она што се памети живее („Никогаш докрај раскажани приказни“) во издание на ДПМ, во која е застапен со расказот „Доста ми е власт играње“ – сеќавање на неговиот татко, Стале Попов, корифејот на македонскиот роман.
Култура
Македонска премиера на „Приказната за Силјан“ – филм создаден за домашната публика што допре до светот
Документарниот филм „Приказната за Силјан“, во режија на Тамара Котевска, синоќа ја имаше својата македонска премиера во Македонскиот народен театар во Скопје.
Режисерката Тамара Котевска изјави дека филмот првенствено бил создаден за домашната публика, без амбиција да стигне толку далеку на меѓународната сцена, додавајќи дека токму реакцијата од македонските гледачи за неа има најголема тежина.
Таа посочи дека, иако ѝ е драго што филмот бил прикажан и прифатен од светската публика, најважно ѝ е што ќе го гледаат луѓето низ цела Македонија. Котевска најави дека се планираат премиери и проекции во сите градови, нагласувајќи дека жителите на помалите места заслужуваат да имаат можност да го видат филмот.
„Мило ми е што го виде светот, но повеќе од сè ценам што го видовте денес сите вие и што допрва ќе го гледа цела Македонија“, истакна Котевска.
Таа нагласи дека луѓето како Никола и неговото семејство се суштината на приказната и причината зошто создава вакви филмови, додавајќи дека особено ѝ значи да ги раскажува и приближува приказните од помалите и поскриени средини во Македонија, кои, како што рече, се суштински дел од културата и светот во кој живееме.
„Приказната за Силјан“ имаше светска премиера на Венецискиот фестивал, и доби повеќе значајни меѓународни признанија.
Државниот врв на премиерата на „Приказната за Силјан“ во МНТ: „Добивме вредно филмско остварување“
Култура
Државниот врв на премиерата на „Приказната за Силјан“ во МНТ: „Добивме вредно филмско остварување“
Документарниот филм „Приказната за Силјан“, во режија на Тамара Котевска, синоќа ја имаше својата македонска премиера во Македонскиот народен театар во Скопје.
На премиерата присуствуваше претседателката Гордана Сиљановска-Давкова, која оцени дека филмот е моќна приказна за семејството, односот меѓу човекот и природата и борбата за достоинствен живот, додавајќи дека делото добива особена тежина пред домашната публика.
„Честитки за Тамара Котевска и целата филмска екипа за достоинствената промоција на високите македонски филмски вредности. Добивме вредно филмско остварување, коешто верувам дека ќе биде инспирација за идни успеси!“, порача Давкова.
Премиерот Христијан Мицкоски истакна дека филмот уште еднаш потврдува оти македонската кинематографија има глас што одекнува надвор од државните граници, опишувајќи го остварувањето како „светско, а наше“.
„Вечерва имав чест да присуствувам на филмот „Приказната за Силјан“ на Тамара Котевска дело кое уште еднаш потврдува дека македонската кинематографија има глас што одекнува далеку надвор од нашите граници, светско, а наше! Филм што допира од Скопје до Њујорк, од Скопје до Лондон. Искрени честитки за брилијантното остварување и надеж дека ова е само еден од многуте идни успеси со кои ќе се гордееме“, порача Мицкоски.
Министерот за култура Зоран Љутков нагласи дека филмот претставува тивко, но длабоко емотивно филмско патување и потсети дека својата светска фестивалска авантура ја започнал во Венеција, каде освоил престижна награда, по што бил прикажуван на фестивали ширум светот и откупен од „Нешнал географик“.
„Приказната за Силјан“ е филм за издржливоста, грижата и малите дела што менуваат животи. Во фокусот е земјоделецот Никола, кој пронаоѓа ранет бел штрк и решава да му помогне, а нивниот однос прераснува во врска што му ја враќа смислата на животот, ги обновува заедничките врски и го оживува односот кон природата.
Филмот беше македонски кандидат во трката за Оскарите.

