Во неделата министерот за здравство Никола Тодоров на прес-конференција го промовираше предлогот на долго очекуваната мрежа на здравствени услуги.

Врз основа на истражувањето спроведено од страна на Министерството за здравство, и добиените податоци определени се според основните демографски критериуми кои претставуваат основа на оваа мрежа.

Тоа се, како што кажа министерот Никола Тодоров, податоците дека е потребен еден тим за општа медицина на ниво на примарна здравствена заштита составен од еден избран лекар и една медицинска сестра на илјада жители, еден тим за стоматологија на ниво на примарна здравствена заштита составен од еден избран стоматолог и една сестра, исто така, на илјада жители. Или, пак, во секундарната здравствена заштита дека е потребен еден доктор специјалист по интерна медицина на 8.000 жители, еден специјалист по хирургија на 15 илјади жители и слично.

Појасни дека со мрежата на ниво на секундарна и терциерна здравствена заштита, се одредува за подрачјето на Република Македонија, односно по статистички региони, максималниот број специјалисти по дејности, бројот на постели по одделни дејности во болничките здравствени установи на ниво на секундарна здравствена заштита, структура на терциерната здравствена заштита како и максимален број на определени услуги на ниво на регион или на ниво на целата земја.

„При утврдувањето на критериумите, покрај основниот демографски критериум, водено е сметка и за потребите на населението од здравствени услуги, возраста, полот, социјалната структура и здравствената состојба на жителите на подрачјето за кое се определува мрежата, обезбедување на рамномерна достапност на здравствените услуги, обезбедувањето на здравствени капацитети согласно со обемот на правата од задолжителното здравствено осигурување и економската оправданост, технолошкиот и научниот развој во областа на здравствената дејност, степенот на урбанизираност на подрачјата, специфичностите на населеноста, сообраќајните поврзувања, миграциите на населението и достапноста до здравствените установи како и посебните услови на демографски загрозените подрачја“, нагласи Тодоров.

Прецизираше дека терциерната здравствена заштита, како и определени здравствени услуги коишто поради нивната специфика се централизирани во една или две установи, се утврдени на државно ниво.

„Согласно законските одредби, мрежата е поделена на мрежа на примарно ниво на здравствена заштита, мрежа на секундарно ниво на здравствена заштита и мрежа на терциерно ниво на здравствена заштита. Со мрежата на ниво на примарна здравствена заштита се одредува максималниот број на тимови од примарна здравствена заштита (општа медицина, стоматологија и гинекологија) и максимален број аптеки на ниво на општина, како и максимален број на биохемиски лаборатории на ниво на примарна здравствена заштита на ниво на статистички регион“, рече министерот Тодоров

При изработката на мрежата, инаку, користен е хрватскиот модел на мрежа, кој пота е адаптиран за македонски услови, а во нејзината изработка учествуваа лица од Министерството за здравство и експерти од Институтот за јавно здравје.

Притоа Тодоров апелираше особено до стручната јавност во земјата, темелно да го проучи документот и активно да учествуваат со сугестии и коментари. Сите коментари, а особено оние кои ќе бидат поткрепени со меѓународни студии или, пак, со компаративни податоци ќе бидат сериозно разгледани, нагласи министерот.

„Цел на министерството за здравство е да добиеме квалитетен документ кој ќе биде во функција на унапредување на здравствениот систем, а со самото тоа во функција на граѓаните, и затоа ја иницираме оваа јавна дебата“, рече Тодоров.

Мрежата на здравствени услуги е предвидена со членот 17 од Законот за здравствена заштита и таа во основа претставува мрежа на јавно финансирани здравствени установи, дејности и услуги.

Табелите коишто беа претставени пред новинарите се составен дел од мрежата, и во нив покрај демографскиот критериум, содржани се актуелниот број тимови, доктори и установи, како и максималниот број од соодветните даватели на услуги на определено подрачје.

„При определување на подрачјето на кое го разгледувавме и утврдивме максималниот број даватели на услуги, особено водевме сметка за рамномерната дистрибуција и пристапноста на здравствените услуги до граѓаните, па затоа примарната здравствена заштита е разгледувана и утврдена на ниво на општина, додека секундарната здравствена заштита е утврдена на ниво на статистички регион“, посочи Тодоров.

„Донесувањето на оваа уредба практично значи дека за да некоја установа, дејност или услуга стане дел од јавно финансираното здравство, всушност ќе треба да добие концесија за вршење на дејност во мрежа. Знаете дека согласно законот, сите оние кои до денес имаат потпишан договор со Фондот продолжуваат да функционираат во мрежата, под услови и на начин определени со Законот за здравствена заштита и мрежата“, појасни министерот за здравство во неделата

Огласите за доделување на концесија, според Законот за здравствена заштита ги распишува Министерството за здравство. Со Уредбата се предвидува министерството да ја информира Владата и да побара од Фондот за здравство доказ за обезбедени средства. Но, Владата може и да го задолжи Фондот да направи интерна прераспределба на буџетот за да се обезбедат средства за доделување на нова концесија.

Оглас за доделување на концесија, како што објасни Тодоров, ќе може да биде распишан само за оние места каде што максималниот број е поголем од актуелниот. Таму каде што актуелниот број е поголем од максималниот, нема да се прави кратење, раскинување на договори и слично, туку едноставно нема да се распишуваат огласи за нови концесии додека актуелниот број не падне под максималниот број по пат на природен одлив, на пример пензионирање итн.

По исклучок, а за некои посложени дијагностички и терапевтски процедури, како и ако тоа е детерминирано од некои епидемиолошки потреби, Владата ќе може да го задолжи Министерството да распише оглас за концесија и над максималниот, односно актуелниот број на даватели на здравствени услуги за определено подрачје.

Договорот за концесија може да биде повеќе годишен, но договорите со Фондот ќе бидат како и досега, едногодишни, при што, за обновување на договорот за времетраење на концесијата, ќе мора да бидат исполнети условите од договорот со Фондот, договорот за концесија со министерството и доказ за платен концесиски надоместок.

Кај оние дејности, каде што со мрежата не е определен максимален број на даватели на здравствени услуги, Владата ќе одлучува за доделување на нови концесии и ќе го задолжува Министерството да распише оглас за доделување на концесија.

Сите досегашни концесионери, по стапување во сила на оваа уредба ќе мораат да потпишат договор со Министерството за здравство.

Институтот за јавно здравје ќе има обврска да ја одржува мрежата и на интернет сајт да ги објавува сите промени во делот на актуелниот број на даватели на услуги, најдоцна во рок од 8 дена од настанувањето на промената.

Оваа уредба во петокот по електронски пат е испратена до коморите и лекарските здруженија, факултетите и Фондот за здравствено осигурување, а е објавена и на интернет страницата на министерството за здравство. /крај/со/мф