Европа
Евробарометар: Корупцијата годишно ја чини ЕУ 120 млрд евра
Корупцијата е сериозен предизвик за сите општества, при што исклучок не се ниту Европската унија и нејзините членки коишто годишно ги чини околу 120 милијарди евра, покажува извештајот на Евробарометар објавен во средата по повод одбележувањето на 13-от Меѓународен ден на борбата против корупцијата.
„Корупцијата е сериозен предизвик за сите општества и ЕУ не е исклучок, Иако видот на корупцијата варира, кумулативниот ефект на корупцијата врз ЕУ како целина е значаен, а целата корупција за ЕУ и нејзините земји членки на годишно ниво изнесува 120 милијарди евра, само незначително помалку од годишниот буџет на Унијата“, се истакнува во извештајот на Евробарометар кој го објави Европската комисија.
Истражувањето било насочено на нивото на корупција кое го искусиле работодавачите кои вработуваат едно или повеќе лица во шест клучни стопански сектори: енергетика, рударство, нафтата и гасот, хемиската индустрија, здравството и фармацевтската индустрија, инженерството и електрониката, производството на моторни возила, градежништвото, телекомуникациите и ИТ технологиите, финансиските услуги, банкарството и вложувањата.
Со истражувањето е опфатена цела низа области, како што се зачестеноста на коруптивната практика, особено на тендерите и постапките за јавни набавки, митото и корупцијата во политичките партии и поткупувањата високи функционери, како и начините на коишто поедини земји се справуваат со корупцијата и како ја казнуваат.
Кога станува збор за проблемите во работењето, четири од десет компании – или 40 отсто, тврдат дека корупцијата им претставува проблем при работењето во својата земја, но не и главниот.
„Најчестиот проблем кој го споменуваат компаниите при работењето се даночните стапки (67 отсто), постојаното менување на законите и политиките на работење (64 отсто) како и сложеноста на административната процедура (62 отсто)“, се наведува уште во извештајот. Тие проблеми, меѓутоа, се помалку изразени отколку во извештајот од февруари 2014 година, кој се однесуваше на проблемот на корупцијата во ЕУ во текот на претходната година, Најмногу со споменатите проблеми во работењето се среќаваат компаниите во градежништвото и енергетиката.
Непотизмот и патронатот е најголем проблем во работењето за дури околу 70 отсто од компаниите во Романија, Грција и Бугарија, додека следи Хрватска каде со тој проблем се среќаваат 50 отсто компаниите. За разлика од овие земји, во Данска со непотизам се соочуваат 4 проценти од компаниите, а Во Велика Британија – 5 отсто.
Во десет земји членки на ЕУ, најмалку половината од компаниите ја наведуваат корупцијата како еден од проблемите во своето работење, а предничат компаниите во Романија и Грција (со 74 отсто), Бугарија (61 отсто), Италија (60). Најмалку на корупцијата се жалат компаниите во Данска (2 отсто), Велика Британија (8 отсто), Шведска (11 отсто), Естонија и Финска (16 отсто) и во Ирска – 17 отсто.
Во однос на минатиот извештај, состојбата се поправила во Чешка и во Португалија, а се влошила во Бугарија и во Италија.
Кога станува збор за раширеноста на корупцијата во сопствените земји, 71 отсто од компаниите тврдат дека корупцијата е широко распространета, додека 24 отсто од нив сметаат дека е ретка појава. Во Данска 11 отсто од компаниите тврдат дека корупцијата е раширена во тамошната власт, за разлика на пример од Италија каде што тоа го тврдат дури 98 отсто од компаниите. Во Хрватска 90 отсто до компаниите ја наведуваат раширената корупција како проблем во работењето, и оваа држава е во групата со Кипар, Бугарија, Грција, Романија и Шпанија.
На прашањето за најчестите коруптивни активности, компаниите најмногу го наведуваат фаворизирањето на членови на семејствата и пријателите, затајувањето на даноците и неплаќањето на ДД, фаворизирањето на семејството и пријателите во јавните институции и финансирањето на политичките партии во замена за договори за работа и политичко влијание.
Во 18 земји членки на ЕУ, половината од компаниите наведуваат барем три коруптивни практики како многу раширени, а најмногу такви компании има во Шпанија (82 отсто), Франција (65 отсто), Малта (61 отсто), и во Хрватска и Австрија (по 60 отсто).
Апсолутно мнозинство компании во 22 земји од ЕУ, што значи од 75 отсто на нагоре, сметаат дека се многу раширени митото и злоупотребата на власта меѓу функционерите на национално ниво.
За тесната поврзаност на политиката и деловниот сектор, во сите земји членки на ЕУ, со исклучок на Данска, најмалку половината од компаниите сметаат дека постои преголема поврзаност меѓу политиката и бизнисот, чијшто краен исход е корупцијата. Во тоа се убедени по 92 отсто од компаниите во Грција и во Италија, и по 90 отсто од компаниите во Хрватска, Шпанија и Бугарија. Дека фаворизирањето и корупцијата се пречката за деловната конкурентност сметаат дури 86 отсто од компаниите во Хрватска, а пред нив е само компаниите од Португалија со 90 отсто.
Во однос на казнувањата за помали корупциски дела, на ниво на Европската унија половина од компаниите сметаат дека корупцијата примерно се казнува, додека другата половина тврди дека не се казнува доволно./крај/мф/сн
Извор: Hina
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Европа
Шпанскиот премиер: Злосторствата се толерираат на социјалните медиуми; Маск: Тиранин и предавник
Илон Маск го нарече шпанскиот премиер Педро Санчез тиранин и предавник откако објави планови за забрана на лицата под 16 години од социјалните медиуми и за сузбивање на говорот на омраза. Санчез рече дека се неопходни итни мерки за заштита на децата од она што го нарече „дигитален Див Запад“, што предизвика гнев кај сопственикот на платформата Икс, пишува The Guardian.
Dirty Sánchez is a tyrant and traitor to the people of Spain 💩 https://t.co/B3oyHrBYpR
— Elon Musk (@elonmusk) February 3, 2026
Откако Санчез ги презентираше плановите на својата влада во говорот на Светскиот самит на влади во Дубаи, Маск одговори на својата платформа Икс. „Валканиот Санчез е тиранин и предавник на шпанскиот народ“. Околу час и половина подоцна, тој дополнително ја заостри својата реторика. „Санчез е вистински фашистички тоталитарист“, рече тој.
Sánchez is the true fascist totalitarian https://t.co/b2U17fEwa7
— Elon Musk (@elonmusk) February 3, 2026
Санчез претходно го критикуваше Маск за користење на Икс за „зајакнување на дезинформациите“ за одлуката на администрацијата на Санчез да легализира 500.000 недокументирани работници и баратели на азил, истакнувајќи дека самиот Маск е мигрант.
Шпанскиот премиер вчера изјави дека се потребни итни мерки бидејќи социјалните медиуми станале „пропадната држава каде што законите се игнорираат, а злосторствата се толерираат“. Тој најави дека владата подготвува низа мерки, вклучително и забрана за социјалните медиуми за лица под 16 години.
„Нашите деца се изложени на простор во кој никогаш не требало да бидат. Тоа повеќе нема да го прифатиме“, рече Санчез. „Ќе ги заштитиме од дигиталниот Див Запад“, вети тој. Предложената забрана ќе се спроведе со измена на постојниот закон за дигитална заштита на малолетници, кој се дискутира во парламентот.
Претставниците на Google, TikTok, Snapchat и Meta сè уште не ги коментираа најавените мерки. Се чини дека Шпанија и Грција, кои се исто така блиску до објавување слична забрана за лица под 15 години, ќе им се придружат на земји како Велика Британија и Франција во заземањето построг став за социјалните медиуми.
Европа
Дрон се урна во воен комплекс во Полска
Полската воена полиција истражува пад на беспилотно летало од непознато потекло кое се урна во воен комплекс на североистокот на земјата, на само неколку метри од складиште за оружје. Инцидентот, кој властите го потврдија во понеделник, се случил на 28 јануари во Вториот радиоелектронски центар во Пжасниш, град на околу деведесет километри северно од Варшава, пренесува Анадолија.
Според Радио Зет, дежурен офицер во единицата го забележал дронот како лета над базата, по што леталото ја изгубило контролата и се урнало во близина на складиштето за оружје. Војниците го обезбедиле дронот и го преместиле во воена зграда за испитување. Портпаролот на Врховниот командант на воената полиција изјавил дека воената полиција била известена и набргу потоа официјално започнала истрага, која вклучува обезбедување на леталото и земање изјави од сведоци.
Инцидентот се случува во време на растечка загриженост низ Полска и другите членки на НАТО за неовластена активност на беспилотни летала во близина на клучни инфраструктурни и воени објекти. Загриженоста се зголеми особено по руската инвазија на Украина и брзото ширење на технологијата за беспилотни летала со ниска цена.
Во Германија и балтичките држави, безбедносните служби истражуваат повторени видувања на неидентификувани дронови во близина на воени полигони за обука, пристаништа и енергетски објекти, што ги зголемува стравувањата од шпионажа и проверка на подготвеноста.
Иако засега нема индикации дека инцидентот во Пжасниш бил непријателски чин, официјалните лица не исклучуваат ниту едно сценарио, вклучувајќи грешка на операторот, технички дефект или намерно извидување. Полското Министерство за одбрана сè уште јавно не коментирало за потеклото или видот на дронот, ниту дали бил опремен со уреди за снимање или друг товар.
Европа
Сојузник на Зеленски: Украинскиот народ е исцрпен, победа е запирање на војната
Висок политички сојузник на украинскиот претседател Володимир Зеленски повика на мировен договор што ќе ги стави луѓето пред територијата.
Изјавата доаѓа пред големата конференција во Украина во четврток, на која ќе се соберат гувернери и градоначалници за да разговараат за условите за мир со Русија.
Виталиј Ким, гувернер на Николаевската област и едно од имињата во подем во украинската политика, предводеше огранок на партијата „Слуга на народот“ на претседателот Зеленски на изборите во 2019 година и беше назначен за регионален гувернер од Зеленски во ноември 2020 година, објавува „Индипендент“.
Ким зборуваше пред Форумот на градовите и заедниците на фронтот во 2026 година, каде што локалните лидери ќе се обидат да се договорат што очекуваат од мировниот договор, нагласувајќи ја подготвеноста да се префрли фокусот од граничните спорови на безбедносните гаранции. Запрашан за неговите приоритети во мировниот план поврзан со Доналд Трамп, гувернерот Ким рече: „Земјата е важна, но луѓето се поважни, а ситуацијата е таква што не знаеме што носи утрешниот ден“.
Ким призна дека перцепцијата за победата се променила под тежината на долготрајниот конфликт. „За мене лично, победата се нашите граници од 1991 година, среќни луѓе кои не умираат, но сите се многу уморни“, изјави тој.
„Затоа, за украинскиот народ, мислам дека победата е едноставно запирање на војната и добивање безбедносни гаранции за иднината, за нашите деца да можат да го имаат животот што го имавме пред инвазијата. Верувам дека за повеќето од нашите луѓе, победата е враќање во животот каков што беше порано. Ова е исклучително важно за нас бидејќи помина долго време.“

