Шефицата на италијанската дипломатија Федерика Могерини има најголеми шанси за да ја наследи високата претставничка за надворешна политика и безбедност, Кетрин Ештон, на состанокот на европските лидери во средата во Брисел.
 

Шефицата на италијанската дипломатија Федерика Могерини има најголеми шанси за да ја наследи високата претставничка за надворешна политика и безбедност, Кетрин Ештон, на состанокот на европските лидери во средата во Брисел.

Европските челници ќе одлучат кој ќе наследи Ештон, која е воедно и потпретседател на Европската комисија (ЕК), со квалификувано мнозинство, иако консензусот е „повеќе од потребен“, изјавил неименуван европски дипломат. Засега нема официјален предлог, а доколку Могерини биде и официјално предложена и дојде до гласање, „таа има реални шанси да биде избрана“, соопштил дипломатот.

Меѓутоа се уште не е сигурно кој официјално ќе биде предложен и во следните неколку часа ќе има интензивни консултации меѓу земјите членки, а номинацијата ќе биде објавена откако ќе завршат партиските состаноци, кои вообичаено се одржуваат пред секој самит.

За време на изминатиот викенд, земјите членки во кои на власт се социјалдемократи се договориле дека ќе ја поддржат италијанската министерка Могерини, а против нејзиното назначување пак, постои отпор во балтичките држави и Полска, кои се залагаат за поостар пристап на ЕУ кон Русија, но досега само литванскиот премиер Алгирдас Буткевичиус јавно рекол дека е против нејзиното именување.

Италија се смета за една од оние земји членка која е против остри санкции против Русија поради нејзината вмешаност во украинската криза. Како можни кандидати за наследници на Кетрин Ештон се споменуваат и бугарската еврокомесарка Кристалина Георгиева, која во моментов е еврокомесар за вонредни ситуации и хуманитарна помош, и шефот на полската дипломатија Радослав Сикорски.

Што се однесува до изборот на нов претседател на Европскиот совет, кој ќе го наследи Херман ван Ромпуј, за сега нема големи изгледи дека околу тоа ќе биде постигнат консензус на овој самит. За ова нема ниту брзање бидејќи мандатот на Ван Ромпуј трае до крајот на ноември, за разлика од Ештон чиј мандат истекнува во октомври.       

Доколку Могерини биде избрана за висока претставничка, тоа автоматски ќе значи дека никој од левицата нема да може да ја добие функцијата на претседател на Европскиот совет. Но доколку за висок претставник биде избран некој од редовите на Европската народна партија (ЕПП), тогаш социјалистите ќе го бараат местото на претседател на Европскиот совет за себе.

Проблемот е во тоа што тие не можат да се договорат околу имињата, а како можно решение се споменува данската премиерка Хеле Торнинг-Шмит, која би била прифатлива и за Германија и Велика Британија, но на нејзиното назначување се противат некои земји членки како што е Франција, која смета дека претседател на Европскиот совет не може да биде некој кој доаѓа надвор од Еврозоната.

Се очекува на самитот да стане збор и за распределбите на ресорите внатре во Европската комисија, што е исто така важен дел од кадровското преструктуирање. Европските лидери исто така ќе разговараат околу тоа дали Еврогрупата, во која членуваат министрите за финансии на земјите од Еврозоната, ќе добие постојан претседател или пак ќе остане на сегашното решение според кое претседателот на Еврогрупата не е постојана функција туку се врши паралелно со некоја друга. На сегашниот претседател на Еврогрупата, Јерун Дајселблум, кој воедно е и холандски министер за финансии, мандатот му истекнува кон средината на наредната година./крај/мф/бс