Свет
Стивна музиката во Хавана, Куба ќе се простува девет дена од Кастро

Фидел Кастро, кој почина на 90-годишна возраст во 22.29 часот во петокот по локално време, во 4.29 часот во саботата утрото по македонско време, ќе биде погребан на 4-ти декември во источниот град Сантјаго де Куба, колепката на револуцијата, по четиридневната процесија преку целиот остров.
Одборот задолжен за организација на закопот објави дека Фидел Кастро ќе биде кремиран и дека урната со неговата пепел ќе биде погребана на гробиштата Снанта Ифигенија, на коишто почива и националниот херој Хозе Марти.
Пред тоа процесијата од 30-ти ноември до 3-ти декември ќе минува низ целата Куба, следејќи ја во спротивна насока рутата на „Карванот на слободата“ со којашто пред 58 години Фидел Кастри го поврза Сантјаго со Хавана, во којашто триумфално влезе на 8-и јануари 1959 година.
Од понеделник до петок урната со пепелта ќе биде изложена во меморијалниот центар „Хозе Марти“ на Плоштадот на Револуцијата во Хавана, на кој Кастро одржа многу познати говори, Жителите на градот тогаш ќе може да му одадат почит. Во вторник во 19 часот по локално време, во Хавана на истото место ќе можат последен пат да го поздрават таткото на кубанската револуција, пред неговата пепел да тргне на патувањето од илјада километри кон вториот најголем град во земјата.
Во Сантјаго, единствениот град кој го доби статусот „херојски“ поради својот придонес во уривањето на диктаторот Фулгенсио Батиста во1959 година, ќе биде на 3-ти декември организирана нова голема церемонија на Плоштадот Антонио Масео.
Погребот, на кој ќе присуствуваат многубројни светски челници, ќе се одржи следниот ден, со почеток со 7 часот утрото по локално време, соопшти во саботата одборот. Претходно во саботата кубанската влада соопшти дека
Кубанците веројатно засекогаш ќе се сеќаваат на денот кога е објавено дека умрел Фидел Кастро. Музиката стивна во целата авана, а жителите побрзаа да ги разбудат своите најблиски и да ги известат за неубавата вест.
Улиците се испразнија откако помладиот брат, актуелниот претседател Раул Кастро, на државната телевизија во петокот околу полноќ по локално време извести за смртта на Фидел Кастро. Раул не ги објави деталите за смртта на Фидел. Се претпоставува дека починал во својот дом во Хавана каде живееше откако отстапи од власта во 2006 година поради здравствени проблеми.
„Сите занемевме. Беше тоа многу тажен момент“, вели Јаимара Гомез, која во тој момент била во хотел, на своето работно место. Вработениот во автоперална, 20-годишниот арко Антонио Диаз, бил на забава кога музиката одеднаш прекинала. „Заминав дома, ги разбудив домашните и им кажав дека Фидел умрел. Мајка ми беше шокирана“, вели за AFP.
Додека веста за смртта на Фидел Кастро се ширеше по Куба, на улиците на Мајами, американскиот град со најмногу Кубанци кои живеат таму во егзил, се славеше и играше. Меѓутоа, во Хавана се тагуваше.
„Да се загуби Фидел, е како да сум го загубил таткото – водачот, човекот кој беше светилник на нашата револуција“, вели 42-годишниот пекар Михаел Родригез. Веста го затекнала во пекарницата, ја слушнал на радио.
Кастро многумина, посебно надвор од Куба не го поднесуваа бидејќи не се согласуваа со неговите ставови, но, од друга страна, мноштвото во земјата го сакаа бидејќи им овозможуваше бесплатна здравствена грижа и бесплатно образование,. За 70 отсто од жителите на Куба, а го има 11 милиони, Фидел Кастро беше единствениот и незаменлив челник.
„Родена сум во времето на револуцијата и навистина сум тажна. Беше единствен, човек со доблести и со недостатоци. Тоа е голема загуба. Беше голем човек ој никога нема да биде заборавен… без оглед на тоа дали станува збор за неговите непријатели или пријатели“, вели 55-годишната чистачка Микаела Консуегра.
„Тешко е да се поверува дека Фидел замина“,вели 56-годишнта домаќинка Бланка Комбрера, додавајќи дека се сеќава на последниот јавен говор на Кастро, одржан на конгресот на Комунистичката партија на почетокот од годинава. Како да претчувствуваше тогаш дека му се ближи крајот.
„Наскоро ќе заминам како сите други,“, рече Фидел Кастро на партискиот конгрес во април. „Како да се подготвуваше за овој момент. Но ќе биде со нас и во годините коишто доаѓаат, Тоа ќе ни ја ублажи болката“, вели Комбрера“./крај/мф/сн
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.

Свет
Медведев: Чекор по чекор, Австрија ја напушта неутралноста и станува транзитна база на НАТО

Заменик-претседателот на Советот за безбедност на Русија, Дмитриј Медведев, изјави дека прикрадната „НАТО-изација“ и милитаризација на Република Австрија се одвиваат во сенка на зајакнувањето на одбранбената компонента на Европската Унија.
„Виена активно учествуваше во иницијативата на НАТО „Партнерство за мир“, во суштина веќе интегрирајќи се во логиката на блокот. Австрија доби статус на клучна транзитна земја за НАТО. Само во 2024 година, повеќе од 3.000 воени транспортни авиони поминаа низ нејзината територија, а авионите на алијансата извршија над 5.000 летови во нејзиниот воздушен простор“, нагласи Медведев.
Тој потсети дека локалните ревизионисти со децении работат на поткопување на уставно загарантираната неутралност на Австрија. „Од 1990-тите, тие почнаа да воспоставуваат воени врски под маската на учество во заедничката безбедносна и одбранбена политика на ЕУ. До 2009 година, кога стапи во сила Лисабонскиот договор, сè се сведуваше на општи зборови за координација на воениот развој на земјите од ЕУ, но без конкретни обврски“, рече заменик-претседателот на Советот за безбедност на Русија.
Медведвед додаде дека австрискиот естаблишмент сè повеќе охрабрува јавна дебата за напуштање на неутралниот статус и приклучување кон НАТО, што според него претставува директен напад врз долгогодишниот принцип на државна неутралност, кој беше основа на политичкиот идентитет на современа Австрија.
Фото: принтскрин
Свет
Пензиските системи во неколку европски земји се на работ на колапс, велат експерти

Сиромаштијата во староста ќе стане правило за голем дел од населението на Европа, освен ако не се реформираат сегашните политики за пензионирање. „Еден од пет Европејци веќе е изложен на ризик од живеење во сиромаштија во старост“, рече Петра Хиелкем, раководител на Европскиот орган за осигурување и професионални пензии (EIOPA) со седиште во Франкфурт.
„А потоа, ако ги погледнете само жените, нивниот ризик е за 30 проценти поголем“, изјави Хиелкем за „Политико“. И станува уште полошо: населението на Европа брзо старее, а за четириесет години ќе има само 1,5 работници на секој пензионер. Тоа е половина од сегашниот сооднос.
Еден одговор е да се создадат комплементарни приватни или професионални пензиски системи, така што луѓето ќе имаат личен фонд на пензиски заштеди на кои ќе можат да се потпрат во пензија. Скандинавските земји се најдобро подготвени за претстојната криза.
Тие имаат различни извори за пензионерите: системи „плаќај по употреба“, професионални пензиски фондови, што значи дека штедите за пензија додека работите, и дополнителни инвестиции во пензиски производи.
Но, многу земји, особено во источна и јужна Европа, главно се потпираат на државни пензии и имаат ниски пензии во однос на платите. Во многу случаи, граѓаните не се навистина свесни за својата ситуација бидејќи јавните власти и работодавците не им даваат целосен преглед на нивните пензиски права, според медиумот.
Брисел може да направи малку повеќе од тоа да дава препораки бидејќи надлежноста е на национално ниво. Сепак, Хиелкем, Холанѓанка која го води органот за професионални пензии од 2021 година, е убедена дека постои „моментум“ за голема промена што би ѝ дала на EIOPA поголема улога.
„Прво, гледаме дека проблемот станува сè поголем, а истото го гледаат и некои влади. И второ, да бидеме искрени, зошто пензиите се на дневен ред? Затоа што ни требаат повеќе инвестиции, а еден начин да ги зголемиме е да ги префрлиме заштедите од банкарски сметки во инвестициски производи“, рече Хиелкем.
До крајот на годината, Европската комисија ќе предложи владите да постават дигитални штедни и инвестициски сметки достапни за секој граѓанин, системи за следење на пензиите, контролни табли за комуникација на пензиските права и даночни олеснувања за да го направат штедењето за пензионирање попривлечно. Исто така, ќе ги разгледа правилата на ЕУ за пензиските фондови и пензиските инвестициски производи.
Клучна мерка во пакетот е систем за автоматско запишување на луѓе во професионални пензиски фондови, сличен на оној што веќе постои во Велика Британија, Полска и Италија. „Автоматски, ќе бидете вклучени во пензиските фондови ако работите. Ако не сакате, мора сами да се откажете.“
Во моментов, рече Хиелкем, луѓето можат да изберат да се одлучат за професионална пензија, но поради инерција, малкумина го прават тоа. „Претпоставката е дека инерцијата ќе работи и во спротивна насока“, рече шефот на EIOPA, што значи дека малку луѓе би се откажале. Таму каде што постои, механизмот функционира и води кон тоа повеќе луѓе да штедат за своето пензионирање преку работа.
Фото: принтскрин
Свет
Руте: Шокирани сме, нападот докажува дека не смееме да бидеме наивни во врска со Русија

Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, денес изјави дека руските напади врз Киев синоќа, кои ги погодија цивилните области и дипломатската мисија на ЕУ во Киев и убија најмалку 18 лица, покажуваат дека рускиот претседател Владимир Путин е подготвен да ја продолжи војната.
„Сите сме шокирани од она што се случи, пред сè затоа што станува збор за напади кои не се врз воени цели, ова се цивилни цели. Додека се обидуваме да направиме сè за да го поддржиме американскиот претседател Доналд Трамп да ја заврши оваа војна, во меѓувреме, рускиот претседател Путин е подготвен да продолжи со неа, да продолжи да напаѓа невини цивили во Украина“, рече тој на прес-конференција во германскиот град Вирцбург.
Тој истакна дека денес се консултирал со претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, и високата претставничка за надворешни работи, Каја Калас, по рускиот напад врз претставништвото на ЕУ во Киев, објави германската Н-ТВ.
„Нападот уште еднаш докажува дека не смееме да бидеме наивни во врска со Русија“, предупреди Руте.
Сепак, тој рече дека Русија е способна за хибридна војна.
„Доколку сметаат дека е потребно, можат дури и да извршат атентат“, нагласи Руте.
Според него, Русија се обидува да го наруши и цивилниот воздушен сообраќај, на пример во Германија и балтичките држави.
Фото: принтскрин