Новоизбраниот американски претседател Доналд Трампи генералниот секретар на НАТО, Јенс Столтенберг, во петокот телефонски разговарале и се согласиле околу „трајната важност“ на Северноатлантскиот сојуз.

„Новоизбраниот претседател и генералниот секретар ја нагласија трајната важност на НАТО, и исто така разговараа за тоа како НАТО се прилагодува на новото безбедносно опкружување, вклучително и борбата против заканата од тероризмот“, соопштија од Алијансата.

Двајцата челници разговарале и за издвојувањата на државите членки за одбраната, и се согласиле дека „дојде до напредок во поправедната распределба на товарот, но дека им уште многу нешта да се направат“, очигледно алудирајќи на многу поголемиот воен трошок на САД за одбраната на сојузниците во Европа отколку тие самите, што е забелешка и на Вашингтон и на Брисел од поодамна, пренесува Reuters.

„Апсолутно сум убеден дека Трамп ќе продолжи со силната доследност на САД за европската безбедност и НАТО. Тоа е во интересот и на Европа и на САД“, изјави Столтенберг во интервјуто за AFP, истакнувајќи дека двете светски и блоковската идеолошка Студена војна покажале колку е меѓусебно зависна безбедноста на двете страни.

Единствен пат кога е применет членот 5 од договорот за НАТО за колективна одбрана, познат како „сите за еден, еден за сите“, било по нападот од 11-ти септември врз САД, потсетува Столтенберг.

Генералниот секретар вели дека од Трамп очекува да продолжи со притисокот врз сојузниците во НАТО околу поголемите издвојувања од своите буџети за одбраната, како што го правеа и сите претходни американски претседатели, што според Столтенберг е оправдано.

Соединетите држави даваат речиси 70 отсто од трошоците за НАТО, и веќе подолго време бараат од другите сојузници да сторат повеќе по ова прашање.

Доналд Трамп во текот на својата кампања ги изненади и загрижи сојузниците во Алијансата, кога рече дека Вашингтон би можел да размисли двапати дали ќе застане во одбрана на некоја земја членка, доколку таа не го исплатила својот удел во НАТО.

Сојузниците ги збуни и позитивниот став на Трамп кои рускиот претседател Владимир Путин. Имено, тие следејќи ја доктрината на администрацијата на актуелниот американски претседател Барак Обама на самитот на НАТО во полската престолнина Варшава во јули годинава го договорија најголемото распоредување на сили на европска територија од Студената војна, обвинувајќи ја Русија дека станува сé поагресивна. Москва тоа го карактеризираше како непријателски чекор и оправдување на НАТО за доближување до нејзините граници, велејќи дека со тоа се прекршува меѓусебниот договор, и одговори со неколку големи воени вежби и распоредување на својот стратешки арсенал кон границите со европските членки на Алијансата.

Столтенберг, пак, вели дека не гледа проблем во таквиот став на новиот американски претседател.

„Она што го слушнав е дека Трамп, исто така, испратил порака за разговор со Русите. На нашиот самит во Вршава ние одлучивме за јакнење на одбраната, но и за политички дијалог… Русија е нашиот најголем сосед и таму ќе остане. Нема начини да ја изолираме, па мораме да продолжиме со тежнеењето за поконструктивен дијалог со неа“, заклучува генералниот секретар на НАТО, Јенс Столтенберг./крај/мф/сн