Контакт

Анализи

Во потрага по африканска револуција

Објавено пред

Во повеќето земји каде што имаше прилично успешни протести, општествата се во голема мерка хомогени споредено со субсахарска Африка, каде што постои голема разновидност на етнички групи кои самите се многу поларизирани

Во повеќето земји каде што имаше прилично успешни протести, општествата се во голема мерка хомогени споредено со субсахарска Африка, каде што постои голема разновидност на етнички групи кои самите се многу поларизирани. Онаму каде што владите од субсахарска Африка успеале да ги поделат луѓето по етничка и политичка припадност, станува многу полесно да се разбијат востанијата токму поради етничките разлики, што не е случај во Северна АфрикаДемонстрациите продолжуваат ширум Блискиот исток, прекинувани само од повикот за молитва, кога демонстрантите паѓаат на колена на евтините килимчиња и черги од трска, а специјалната полиција си зема пауза за чај. Особено Египет, со сцените на непоколебливи демонстранти, кои цврсто опстојуваат на плоштадот „Тарир“ и свират на гитари и пеат, ги лекуваат ранетите и, главно, прават прочуениот марш на Ганди во 1940-те години да изгледа како терористички чин, ја освоија фантазијата на меѓународните медиуми и публика, многу понавикнати на стереотипните слики од млади муслимани кои се разнесуваат себе си и другите околу себе. Египет одеднаш стана секси тема. Но и покрај фактот дека богатите брегови на Нил се полнат од централна Африка, светот на востанието во Египет гледаше како на чисто блискоисточно прашање и коментаторите ширум светот  се испотепаа да предвидат што тоа ќе значи за остатокот од арапскиот свет и, секако, за Израел. На малкумина од нив, се чини, им беше грижа дека Египет е, исто така, дел од Африка, континент со една милијарда луѓе, од кои повеќето живеат под деспотски режими и страдаат од економски непогоди и политичко угнетување – исто како и нивните египетски соседи. „Египет е во Африка. Не треба да не залажуваат обидите на Северот да ги сегрегира земјите од Северна Африка од остатокот на континентот“, вели Фирозе Манџи, уредник на „Памбазука Онлајн“, интернет страница која се залага за социјална правдина во Африка. „Нивната историја е испреплетена со милениуми. Некои Египќани, можеби, не се чувствуваат како Африканци, но тоа е ни ваму, ни таму. Тие се дел од оставнината на континентот.“Тој тврди дека глобализацијата и следствената економска либерализација создадоа околности во  кои луѓето од глобализираниот Југ споделуваат слични искуства: растечко осиромашување, растечка невработеност, се помала моќ да ги држат своите влади под контрола, намалени добивки од земјоделското производство и зголемена подготвеност на владите да им потчинуваат на политичките и економски  желби на Северот.Пренесен повик„Неволјите“ започнаа во Тунис (уште една африканска земја), кога самозапалувањето на уличниот продавач на овошје Мохамед Бузази ги артикулираше фрустрациите на нацијата, се прошири се до Алжир (да, уште една африканска земја), Јемен и Бахреин.Во меѓувреме, во „најтемната Африка“, далеку од камерите на медиумите, почнаа да се појавуваат извештаи за политички немири во една западноафриканска држава наречена Габон. Со многу мала геополитичка важност, медиумските куќи останаа глуви за драмата која почна да се одвива на 29-ти јануари, кога опозицијата протестираше против владата на Али Бонго Одимба, кого го обвинуваа дека ги украл неодамнешните избори. Демонстрантите бараа слободни избори, а силите за безбедност, по обичај, со сите сили с насочија кон тоа да им ги смират амбициите. Судирите помеѓу демонстрантите и полицијата не покажуваат ёзнаци на смирување.„Настаните во Тунис и во Египет во Африка станаа пренесен повик за голем број на опозициски лидери, за обичните луѓе кои долго ги потиснуваа незадоволствата и за политичките опортунисти кои се обидуваа режимите во своите држави да ги поистоветат со оние на Бен Али и на Хосни Мубарак“, вели Дру Хиншо, американски новинар стациониран во Западна Африка. „Во некои случаи споредбата   е скандалозна, но во повеќето е сосема фер. Погледнете го само Габон, , трагично неразвиена извозничка на нафта, чиј БДП по глава на жител  е повеќе од двојно поголем од оној на Египет, но чии жители живеат со плати кои го прават Египет да изгледа како земја со целосна вработеност.“Семејството Бонго владее со земјата четири децении, уште кога Мубарак раководеше со една мала воздухопловна база, а сепак се уште се тука. Може да се разбере зошто опозицијата повикува на нови демонстрации налик на египетските, откако видоа што постигнаа Египет и Тунис. Етиопските медиуми исто така известија дека полицијата го уапсила прочуениот новинар Ескиндер Нега поради „обиди да поттикне“ протести во египетски стил. Во Камерун, партијата Социјалдемократски фронт предупреди дека земјата може да се соочи со протести слични на тие во Северна Африка, ако владата не ги намали цените на храната. „Има многу Африканци кои се млади и невработени, кои гледаат многу малку шанси за убава иднина во сопствените држави, владеени од истата политичка елита која е на власт веќе 25, 30 или 35 години“, вели шефот на африканското биро на „ЦСМ“, Скот Балдоф. Сметам дека истите проблеми од Египет постојат и во другите држави. Постојат лидери кои се на власт со децении и кои мислат дека земјата може да функционира само ако тие се на власт. Еден млад Зимбабванец може лесно да ги разбере проблемите на ден млад Египќанец.“„Истата „суви дрвца“ на  лошото владеење постојат во многу африкански земји, чекајќи на искра што ќе ги потпали“, вели Балдоф „Но, тоа бара лидерство. Бара организација на граѓанско општество. “ Шефот на африканското биро на „ЦСМ“ стравува дека земјите јужно од Сахара ги немаат организирано овие нешта на нивото кое го има северниот дел од континентот. Емануел Кисиангани, виш истражувач за Програмата за спречување на конфликти во Африка  (АЦЦР) при Институтот за безбедносни студии (ИСС) од Јужна Африка, верува дека разликите во нивото на успешност на протестите во Северна и во субсахарска Африка делумно може да се препише на етничкиот состав на овие региони. „Во повеќето земји каде што имаше прилично успешни протести, општествата се прилично хомогени споредено со субсахарска Африка, каде што постои голема разновидност на етнички групи кои самите се многу поларизирани. Онаму каде што владите од субсахарска Африка успеале да ги поделат луѓето по етничка и политичка припадност, станува многу полесно да се разбијат востанијата токму поради етничките разлики, што не е случај во Северна Африка, “ заклучува Балдоф.„Каде се странските новинарски ѕвезди?“Можеби Египет и Тунис беа катализаторите за демонстрациите ширум арапскиот свет, но дали тие бранувања ќе се прошират и низ остатокот од Африка и, ако се прошират, дали меѓународните медиумски организации и нивната публика воопшто ќе го забележат тоа? „Она што му недостасува на континентот е медиумско покривање“, вели Хиншо. „Во регионот не постои моќен медиум како што е „Ал Џезира“. Додека европските и американските медиуми ги сведуваат конфликтите  како оние во Брегот на слоновата коска или во Источно Конго на вест од една реченица, која тече на дното на екранот“. Хиншо е особено вознемирен од тоа што меѓународните медиуми не му го посветија должното внимание на судирот во Брегот на слоновата коска, каде што според проценките на ОН досега загинаа 300 луѓе, додека опозицијата тврди дека се 500.„Со должна почит кон храброста на египетските демонстранти, луѓето кои протестираа во Абиџан ( престолнина на брегот на слоновата коска) не беа соочени со армија која ги чува – тука армијата пукаше во нив“, вели Хиншо и додава дека националната економија искашлува крв уште од ноември, при што секојдневно се затвораат банки, бизнисите се затвораат на секој час, а илјадници семејства умираат во своите домови. „И каде во сето ова се странските новинарски ѕвезди? Зошто Бахреин е вест за насловна страница, а Брегот на слоновата коска е закопано на дното на вестите?“Овој новинар е еднакво разочаран и од светските лидери. „Барак Обама јавно ја осуди употребата на сила во Бахреин, Јемен и во Либија. Кога последен пат сте го виделе Обама да излезе и да даде изјава за Брегот на слоновата коска? Или за Источен Конго? Или, пак, за Џибути, каде што неодамна протестираа 20.000 луѓе? Проблемот е во тоа што поголемиот дел од американските медиуми компулзивно игнорираат се што се случува јужно од Сахара и северно од Јоханесбург. Една демонстрација мора да биде снимена, фотографирана и емитувана во живо во канцелариите на странските лидери, за да се постигне она што го постигна Египет“, заклучува Хиншо. Нанџала, политички аналитичар на Универзитетот во Оксфорд, има интересен став дека пропустите на новинарите потекнуваат од нивната тенденција „да фаворизираат објаснувања“ кои се вклопуваат во приказната за „неспособната Африка’’. Пополнување на празнинатаНо, дали празнината кои ја оставија традиционалните медиуми ќе ја пополнат социјалните мрежи? Веќе е многу напишано за мноштвото социјални мрежи кои и помогнаа да се организираат протестите и, што е клучно, ги засилија пренесувајќи ги низ кибернетскиот простор. Интернет активисти, кои седат зад оптичките кабли и рамните екрани, собираа и ширеа најнови информации, фотографии и видеа и ја одиграа улогата на субверзивен херој од удобноста на своите домови. Секако, не дојдоа сите новитети фактичките настани: интернет-загрозената млада генерација испраќаше извештаи од самиот терен.„Не ми е јасно како тоа социјалните улоги одиграле толку масивна улога во организацијата на протестите“, вели Етан Цукерман, сооснoвач на „Глобално гласови (Global Voices) меѓународно друштво на интернет активисти. „Но, сепак сметам дека одигра клучна улога во помагањето протестите да се стават на увид на  глобалната публика, особено во Тунис, каде што медиумскиот простор беше под толку голем притисок.“Може ли истото да се случи и во Африка?„Мислам дека е важно да се има предвид дека африканската младина е многу поприсутна на интернет отколку што мислат повеќето луѓе. Ширењето на мобилната телефонија овозможи многу полесен пристап до апликациите како што се „Фејсбук“ или „Твитер“ преку самите телефони,“ вели Наџала и додава дека истовремено смета оти повеќето аналитичари го презголемуваат влијанието на социјалните мрежи врз протестите. „Најзначајните политички движења во Африка и во другите земји се појавија независно од социјалните мрежи: борбите за независност, борбите против апартхејдот и расизмот во Јужна Африка. Онаму каде што луѓето имаат потреба или желба да се организираат ќе го сторат тоа без оглед на технологијата која име на располагање,“ заклучува Наџала. И Балдоф се согласува со него: „Во секоја земја гледате се поголем и поголем пристап до интернетот и поголем пристап до мрежите на мобилната телефонија. Се сеќавам кога еднаш заглавив во кал во Источно Конго, токму каде што ФДЛР (Демократски сили за ослободување на Руанда) го контролираат рударството. Моравме да преспиеме во едно село , гости на еден прекрасен старец во неговата колиба од кал. Таа се наоѓаше на крајот на светот, но за да им се јавам на сопругата и на уредникот, се што требаше да направам е да излезам од колибата и да го употребам својот мобилен телефон.“Важна година2011 е битна година за Африка. Закажани се избори во повеќе од 20 држави ширум континентот, вклучувајќи ги и Зимбабве и Нигерија. Но, како што растат цените на храната, а економските неповолности го стегаат стисокот врз регионот,  оправдано е да се мисли дека Африканците ќе почнат со побуни и со употреба на средства различни од, вообичаено бесмислените, гласачки кутии за да г смета своите лидери. Можеби Габон, Зимбабве, па дури и Етиопија никогаш  нема да го имаат интернет опсегот кој го уживаа Египќаните, а степенот на солидарност преку лингвистичка и културна симетрија можеби нема да дозволи нивните повици да стигнат до истиот број на корисници на интернет. Но, ова не значи дека веќе не врие еднаква желба за промени , ниту, пак, дека традиционалните медиуми и социјалните мрежи имаат оправдување што го игнорираат овој факт. На плоштадот „Тарир“ беа поставени екрани кои во живо го емитуваа покривањето на настаните од „Ал Џезира“. Тешко е да се класифицира улогата на социјалните медиуми  во народните востанија кои земаат замав ширум арапскиот свет, но дури и потешко е да му се даде квантитет на перцепцијата дека сте игнорирани, дека никој не ве гледа, не дискутира за вас, ниту пак испраќа пораки до другите корисници на мрежите ко би требало да слушнат за вас.Игнорирањето на настаните во Африка значи да се пропушти половина од приказната. „Протестите создадоа ’надеж’ дека обичните луѓе можат да си ја дефинираат својата политичка судбина“, вели Кисиангани. „“Востанијата ги тераат луѓето од континентот да станат многу посвесни за нивните способности да ги дефинираат своите политички судбини.“



©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.

Анализи

Силјановска vs Пендаровски: Кој добива, а кој губи во битката на социјалните мрежи и медиумите?

Објавено пред

Претседателските кандидати Стево Пендаровски и Гордана Силјановска-Давкова најмногу се спомнуваат во медиумите, а најмалку се популарни меѓу твитерџиите. Во негативен контекст почесто е споменувана Силјановска на социјалните мрежи „Феjсбук“ и „Твитер“, но и во медиумите.

Ова го покажа првата сентимент-анализа на истражувачкиот центар на „Макфакс“, која се изработуваше во периодот од 1 до 9 април годинава. Процесот на изработка на анализата е базиран на компјутерски алгоритми и има задача да одреди во каков контекст (многу негативен, негативен, неутрален, позитивен или многу позитивен) е напишан одреден текст или дел од текстот.

Преку системот беа анализирани 220 медиуми, како и објавите и коментарите на над еден милион корисници на „Фејсбук“ и твитовите од 300 илјади профили. Тестирањата на платформата покажaа дека користените технологии даваат резултат со точност поголема од 80 проценти.

Според анализата, имињата на Силјановска-Давкова и на Пендаровски почесто се споменуваат во медиумите отколку на социјалните мрежи „Твитер“ и „Фејсбук“. Во првите девет дена од месецот тие биле споменати вкупно 3.515 пати. На „Фејсбук“ биле споменати речиси двојно помалку, а најмалку биле споменувани на „Твитер“.

Силјановска, според оваа анализа, најмногу била спомената на веб-порталите „Република“, „Курир“, „Инфомакс“ и на „Прес 24“, а Пендаровски на „Прес 24“, „Макпрес“, „24 инфо“ и на „Вечер“. Од инфографикот може да се види комплетната слика за тоа во кој медиум биле најмногу застапени двајцата претседателски кандидати.

Во однос на контекстот на споменување во медиумите може да се заклучи дека постои тесна разлика меѓу Силјановска и Пендаровски, иако кандидатката зад која стои опозициската ВМРО-ДПМНЕ предничи со негативните коментари.

Па, така, во многу негативен контекст Силјановска била спомената 201 пат, а Пендаровски 136 пати. Ако таа била спомната 914 пати во негативен контекст, Пендаровски во истиот контекст бил спомнат 778 пати. Тој предничи и во однос на неутралните спомнувања во медиумите, а Силјановска предничи во однос на позитивните споменувања. Тесна е разликата меѓу многу позитивните конотации, во кои биле ставени двајцата претседателски кандидати на кои се однесува анализата, во која за 8 споменувања предност има Пендаровски.

Според податоците од аналитичкиот центар на „Макфакс“, претседателскиот кандидат Пендаровски е попопуларен од Силјановска во однос на бројот на споменувања. Во многу позитивен или позитивен контекст меѓу твитерџиите тој е споменат 231 пат, а Силјановска 201. Во однос на тоа дали кандидатите се споменати во негативен или многу негативен контекст за нијанса води Силјановска, која е спомената 401 пат, а Пендаровски 389.

Слична ситуација може да се види и на „Фејсбук“, каде што Пендаровски има предност во однос на бројот на споменувања. Ако Силјановска била спомената 481 пат во многу негативен или во негативен контекст, Пендаровски е споменат 429 пати. Кај претседателскиот кандидат зад кој стои СДСМ поголем е бројот на позитивни или многу позитивни споменувања на социјалната мрежа „Фејсбук“.

Според сето ова, Силјановска има поголема вредност на вкупниот сентимент во негативен контекст на социјалните мрежи и во медиумите од Пендаровски. Важно е да се потенцира дека не станува збор за анкета што ги мери гласовите за кандидатите, туку за начинот на кој тие се прикажани и коментирани во интернет-просторот. Истражувачкиот центар на „Макфакс“ на почетокот на кампањата за претседателските кандидати спроведе анкета.

Целосната методологија за начинот на изработката на сентимент-анализите на истражувачкиот центар на „Макфакс“ е достапна на следниот линк.

Прикажи повеќе...

Анализи

СЈО со детали: Како Камчев и Мијалков ги переле парите градејќи империја

Објавено пред

Злосторничко здружение, кое функционирало повеќе од 8 години, од 2009 година, кога биле отворани и затворани фирми, перени милиони и милиони евра, биле менувани сопственици, бил купуван огромен имот, отворани фирми на офшор-дестинации за еднократна употреба, префрлувани пари преку кипарски банки, а потоа овие испрани пари влегуваат како основачки влогови за да формираат македонски фирми.

Вака накусо може да се опише случајот „Империја“ на специјалното јавно обвинителство (СЈО), каде што, меѓу другите, осомничени се едни од највлијателните луѓе во земјата, бизнисменот Орце Камчев и поранешниот директор на УБК, Сашо Мијалков.

Три месеци по почнувањето на истрагата, обвинителството излезе со детали за еден од најобемните предмети за кој засега е утврдено дека се испрани речиси 11 милиони евра.

Истрагата е проширена за „Графички центар“ и за „Медија принт Македонија“ (МПМ), извршени се претреси во фирмите, осомничените се испрашани и собрани се докази.

Соработката меѓу Македонија и Кипар е воспоставена, па сега, конечно, на виделина излегуваат и имињата на оние што се криеле зад офшор-фирмите преку кои се переле пари.

Од крајот на јуни до крајот на октомври 2018 година некои од осомничените од „Империја“ биле под посебни истражни мерки.

„Мијалков не беше под посебни истражни мерки, Камчев многу внимателно зборуваше по телефон, но не и другите осомничени“, велат од СЈО.

Без разлика како ќе се одвива понатаму истрагата за „Империја“, со оглед на тоа што статусот и истрагите на СЈО сè уште се неизвесни, оттаму велат дека собрани се речиси 90 отсто од доказите за случајот да може да продолжи понатаму.

Злосторничкото здружение се распаѓа кон крајот на 2017 и почетокот на 2018 година кога осомничените почнуваат да земаат кредити за да се раздолжат, но тоа не значи дека тука завршуваат и нивните поединечни активности.

Под лупа на СЈО е и фирмата поврзана со семејството Мијалкови, „Бест веј инвестмент“, формирана веднаш по обеледонувањето на таканаречените бомби во 2015 година, чиј сопственик е синот на Сашо Мијалков, Јордан. СЈО истражува како се ширел бизнисот и како оваа фирма успева да заработи огромни суми и да стекне голем имот само за три години работа. „Бест веј инвестмент“, ако во 2016 година имала приходи од 816 илјади евра, во 2017 година веќе приходите ѝ растат на 9,6 милиони евра, што само покажува дека независно кој е на власт, бизнисите на Мијалков работат со полна пареа.

Краен сопственик на мистериозната „Ексико“ бил Камчев

Натписот на поштенското сандаче на улицата Иван Милутиновиќ во Скопје сведочи за постоењето на „Ексико“, чие сопствеништво е скриено

Центарот на истрагата за „Империја“ се познатата офшор-фирма „Ексико“ и бизнисменот Орце Камчев.

Истрагата утврдила дека зад првата фирма-мајка на „Ексико“, „Делта инвестмент“ од Белизе, всушност се крие таткото на Орце Камчев, Илија. Од оваа фирма, која поседуваше акции во големи акционерски друштва, а се јавуваше и како еден од сопствениците на атрактивните плацови на Водно, досега сите креваа раце и демантираа дека стојат зад неа.

Истрагата на СЈО утврдила дека по Илија Камчев, набргу како краен сопственик фигурирал и поранешниот директор на македонски „Телеком“, Жарко Луковски, а кога сопствеништвото на фирмата се сели во Америка, односно сопственик станува извесна „Калвус ЛЛЦ“ (Calvus LLC) од САД, крајниот сопственик е всушност Орце Камчев.

Од оваа американска фирма кон „Ексико“ се влеваат 1,6 милион евра како прилив, а дел од овие пари завршува на личната сметка на Камчев, додека со дел се купувани имот и земјиште во Гевгелија, на кое понатаму е предвидено да се градат казина.

Подоцна, а и до ден-денеска, сопственик на „Ексико“ е фирмата со швајцарски капитал „Т&МЈ инвестмент“ од Лугано, Швајцарија, фирма зад која оперативните сознанија покажале дека краен сопственик е член на семејството Мијалкови. Од швајцарската фирма кон македонската „Ексико“ немало никаков прилив или одлив на пари.

„Ексико“ не е единствената фирма преку која функционирало ова злосторничко здружение. Колку за пример, во истатата 2009 година офшор-компанијата „Хоспитал менаџмент груп ЛЛЦ’ од Кипар ја основа клиничката болница „Систина“. Понатаму, оваа компанија го продава имотот на друга офшор-компанија од Панама. „Орка холдинг“ го купува уделот од панамската, па повторно ѝ го продава на „Систина“, со што фактички Камчев внесува удел од „Хоспитал менаџмент“ од Кипар во Македонија.

Сомнежи за перење пари преку кипарски банки

Преку кипарски банки парите влегуваат во земјата

Значаен дел од истрагата на СЈО за „Империја“ има и фирмата „Финзи“ – истата фирма за која во таканаречените бомби можеше да се слушне дека одела набавката за опрема за следење интернет-комуникации за МВР. Министерството, додека на чело на УБК беше Мијалков, наместо директно да ја набави изреалската опрема за прислушување, тоа го правела преку „Финзи“. Во текот на истрагата за случајот самоубиство изврши директорот на „Финзи“, Коста Крпач, во април 2016 година.

Сега истрагата за „Империја“ повторно допира до „Финзи“, фирма основана од „Финзи ЛЛЦ“ во САД. Краен сопственик на оваа компанија, според СЈО, повторно е Орце Камчев.

Во неколку наврати од „Финзи ЛЛЦ“ преку кипарска банка кон македонската „Финзи“ биле исплатувани 650.000 евра. Во тоа време, односно во 2009 година, директор на „Финзи“ во Македонија е Владислав Стајковиќ, брат на Небојша Стајковиќ, поранешен помошник-министер за информатичка технологија во МВР.

Овие пари понатаму влегуваат како основачки влог во „Систина кардиологија“, фирма што подоцна е преименувана во „Си-Фи-Кар“ („Систина“, „Финзи“, “Кара“). Во 2012 година, според СЈО, кога парите веќе се испрани, американската мајка-фирма се затвора и се отвора нова фирма, во која Крпач влегува како директор, а на истата сметка легнуваат парите од израелската донација за опрема за прислушување.

„Не купуваат компании за да работат со нив, туку за да извлечат што можат“

Орце Камчев и Сашо Мијалков, клучните играчи во „Империја“

Многу компании, офшор, стотици папки со документи и изјави од сведоци содржи еден од најобемните предмети на СЈО – „Империја“. Од она што беше претставено пред новинарските екипи, неизбежен е заклучокот дека од досегашната истрага и собраните докази станува збор за класични примери за сомнежи за перење пари пред кои надлежните институции со години молчеле или се откажувале од гонење поради немање докази.

Дел од истрагата е отстапен и на купувањето на „Бетон Штип“ од страна на ТИМ ДОО, „Орка холдинг“, „Езимит“ ДООЕЛ и „Ексико“.

„Кога тие купуваат компанија, не ја купуваат за да ја работат, туку да извлечат што може од имотот на компанијата“, велат од СЈО.

Па, така, и овој пат сознанијата говорат дека од „Бетон Штип“ се извлечени 4 милиони евра, односно газдите ги тераат акционерите со парите да купуваат имот, а понатаму како што се извлекуваат парите, така се инвестираат во други зделки за што патем говорат и последните информации дека речиси 250 работници веќе ги напуштаат работните места од „Бетон Штип“ и истовремено преку суд си ги бараат неисплатените плати за последните четири месеци.

Дел од истрагата го опфаќа и „Фершпед“, односно од моментот кога Кираца Трајковска, која беше еден од мнозинските акционери во “Фершпед“, поради долг во Еуростандард банка, преку посредник побарала кредит од Стопанска банка АД Битола. Камчев, кој е дел од Управниот одбор на банката, наместо кредит, според СЈО, на Трајковска ѝ понудил преку физички лица да ѝ бидат префрлени парите по што биле ослободени нејзините акции од „Фершпед“.

За да им ги продаде акциите на странски инвеститори, таа го ангажирала брокерот Јованче Тасковски. Но, за нејзината намера дознал Штерјо Наков, кој побарал помош од Мијалков, со цел тој да ги купи акциите. Мијалков се договора со Камчев да ја изиграат, па без нејзино знаење, според СЈО, Ненад Јосифовиќ ги продава акциите на физички и правни лица поврзани со Наков за 4 милиони евра повисока цена од реалната. Парите од зделката завршуваат во фирма чии сопственици се „Ексико“, „Орка холдинг“ и „Тимох“.

Во делот од истрагата за „Империја“ влегуваат и стари случаи, кои претходно во обвинителствата завршувале со откажување од гонење поради немање доволно докази. Таков пример е истрагата за „пропаѓањето“ на „Орка спорт“, „Орка текстил“ и други фирми во сопственост на сега покојниот Илија Камчев. Данокот се избегнувал да се плаќа преку лажни стечаи, обезвреднување на имотот и формирање офшор-компании, а потоа парите „чисти“ биле внесувани во земјата, односно целиот имот бил пренесуван на новоформирани компании.

На овој начин, впрочем, и се градела целата империја – преку лојални соработници, изигрување на законитe и формирање компании за еднократна употреба.

Како ќе заврши истрагата и дали случајот ќе добие епилог останува неизвесно. Засега Орце Камчев и Сашо Мијалков се во домашен притвор, а конечниот збор ќе го каже Врховниот суд.

Освен Камчев и Мијалков, осомничени во случајот „Империја“ се и Ратка Куноска-Камчева, мајка на Камчев и неизвршен член на Одборот на директори на „Орка ходинг“, Кристина Камчева-Стојческа, сестра на Камчев и неизвршен член на Одборот на директори на „Жито полог Тетово“, Лилјана Гајдоска, правник во фирмите на Камчев, неизвршен член на Одборот на директори на ЗК „Пелагонија“, Тодор Мирчевски, директор на „Ексико“, Владислав Стајковиќ, сопственик на НВСП, доскорешен директор на „Мобико“ и поранешен директор на „Финзи“, Ванче Мијалчев, извршен директор на „Бетон Штип“, Јованче Тасковски, брокер, и Дејан Јанев од „О.Т.Е. инвест“.

Прикажи повеќе...

Анализи

Политиката го подели СЈО на табори

Објавено пред

„Чарлиевите ангели“ ги нема. Катица Јанева, Ленче Ристоска и Фатиме Фетаи речиси една година не се појавуваат на заеднички прес-конференции. Во јавноста и на социјалните мрежи сè погласни се критиките за работата на специјалното јавно обвинителство и ослабената доверба во оваа институција.

Три и пол години по формирањето, целосен судски епилог има само за два случаја а сè погласни се шпекулациите дека во СЈО владее поделеност на обвинителите на табори, кои меѓусебно не се согласуваат за дејствувањето на ова обвинителство, па тие разлики во мислењата лесно се забележливи и во јавноста.

Трите жени, кои беа симбол за СЈО, ретко може се видат заедно во јавноста, а речиси една година Ленче Ристоска и Фатиме Фетаи не даваат заеднички изјави. Според нашите извори, со слични ставови на една страна биле обвинителките Катица Јанева и Лиле Стефанова, а на друга Ленче Ристоска и Фатиме Фетаи.

Од друга страна, сè поприсутна во јавноста е главната специјална обвинителка Катица Јанева, која, според најавите, во вторник ќе се појави на „1ТВ“, каде што заедно со обвинителите Лиле Стефанова и Трајче Пеливанов треба да одговараат и на прашања од гледачите. Токму во фирмата сопственик на „1ТВ“, „БМЈ медиа груп“, работи синот на Јанева, младиот гевгеличанец Лазар Јанев, за кого веќе беше објавено дека пред вработените бил претставен како директор на правна служба. Пред точно два месеца Јанева беше гостинка на „1ТВ“ и се фотографира со сопственикот на телевизијата, Бојан Јовановски, со назнака дека станува збор за работен состанок.

Во СЈО во последната година во целост се смени практиката на комуникација со јавноста. Последната прес-конференција СЈО ја одржа на 21 март минатата година.

Повеќе нема брифинзи со новинари, а на обвинителките Ристоска и Фетаи не им е дозволено да даваат интервјуа и изјави. Целосна затвореност владее и во однос на истрагите. Случајот „Империја“, во кој, меѓу другите, се осомничени и бизнисменот Јордан Камчев и ексдиректорот на УБК, Сашо Мијалков, беше отворен пред повеќе од 2 месеца, а од СЈО нема дополнителни информации, освен дека истрагата е сложена.

Сите обиди на „Макфакс“ да обезбедат брифинг за случајот беа залудни. Новинарите меѓу себе коментираат дека ова обвинителство, кое наметна транспарентно работење, последнава година се затворило, иако обвинителите поминале серија обуки за комуникација со јавноста. Тоа остава простор за шпекулации во постапувањето по предметите на обвинителството. Од друга страна, во редовното Обвинителство се спроведува тренинг за односи со јавноста на обвинителите.

Според нашите информации, во специјалното јавно обвинителство меѓу некои од вработените владее незадоволство од начинот на работа, особено по последните политички случувања, амнестии и повици за помирување, кои во голем дел влијаат и врз актуелните предмети што се во судска постапка, но и на оние што се во истрага и предистрага, а во кои, меѓу другите, се вклучени и Сашо Мијалков, Елизабета Канческа-Милевска, Али Ахмети, Бујар Османи.

Ексминистерката за култура, КанческаМилевска, е инволвирана во предистрагата за предметот „Скопје 2014“, кој е еден од најобемните предмети на СЈО, за Мијалков се водат повеќе судски постапки, а предметот за агенцијата за обезбедување СГС е во предистрага.

Во процесот на помирувањето наголемо се споменуваа и измените во Кривичниот законик, односно член 353, став 5, кој ја регулира злоупотребата на службената положба преку јавните набавки. Доколку дојде до промена на овој член, како што беше најавувано, помали казни или ослободување од одговорност ќе добијат голем број обвинети во случаите на СЈО, меѓу кои и Мијалков.

Уставниот суд сè уште не расправал по иницијативата на адвокатот Еленко Миланов, кој бара судиите да се произнесат за овој член од Кривичниот законик.

Сите овие политички инволвирања, кои допираат и до СЈО, според нашите извори, довеле до голем раздор во работата на институцијата, која има годишен буџет од 3,7 милиони евра. Некои од обвинителите се разочарани од фактот што нивните предмети и нивната работа зависат исклучително од тековната политичка ситуација, па токму затоа во последниот период и не се работи на нови предистраги бидејќи се чека исходот од тоа што ќе се случува со институцијата и дали евентуално одредени функционери од претходната, но и од актуелната власт, ќе избегнат одговорност.

Прикажи повеќе...

Најново

Свет31 минута

Тексас контра Бајден: Ги укина рстрикциите и обврската за носење маска

Тексас ги укинува ограничувачките мерки – се отвораат продавници и прекинува да важи обврската за носење маски. Гувернерот на американската...

Македонија16 часа

(Видеоинтервју) Георгиевски: Србите биле три пати пожестоки, па не ги нарекуваме окупатори, зошто да не им простиме и на Бугарите

За експремиерот Љубчо Георгиевски нема ништо спорно ако македонската страна  ги смени во учебниците називите за Бугарите од типот окупатор, номад...

Македонија17 часа

Потврдени 726 нови случаи на коронавирус во Македонија, седум лица починаа

Во последните 24 часа во Македонија се потврдени 726 нови случаи на коронавирус, 368 оздравени и седум починати лица, соопшти...

Македонија18 часа

Заев за новиот систем против корупција: Ќе се дигитализираат сите обвинителства, нема веќе предмети во фиока

Ќе се екипираат и дигитализираат јавните обвинителства со оперативни истражни центри, за сите 23 јавни обвинителства во државата заедно со...

Свет20 часа

До 60 проценти од луѓето што прележале коронавирус може да се заразат со бразилскиот вид

Шест од 10 лица што прележале Ковид-19 се ранливи на бразилскиот вид П1, покажа истражувањето спроведено во градот Манаус, во...

Топ21 час

Двајца Косовци осомничени дека пукале во полицаецот во Ѓорче Петров

Двајца Косовци се уапсени под сомнение дека го предизвикале вчерашниот инцидент во скопската населба Ѓорче Петров кога околу 16.30 часoт...

Македонија22 часа

На следниот конгрес СДСМ ќе го смени своето име во согласност со договорот од Преспа

Лидерот на СДСМ, Зоран Заев, вели дека името на партијата сè уште не е сменето поради пречките што ги предизвикала...

Европа23 часа

Во Диселдорф забрана за стоење во место: „Јадете само во движење“

Градската управа на Диселдорф донесе одлука граѓаните да не смее да стојат на едно место на главните шеталишта во градот...

Свет24 часа

Експертите на СЗО против употребата на лекот „хидроксихлорокин“

Лекот „хидроксихлорокин“, за кој поранешниот американски претседател Доналд Трамп тврдеше дека ќе го промени текот на пандемијата, не треба да...

Свет1 ден

Шок-бомби, кациги и импровизирани шлемови на протестите во Мјанмар

Полицијата во Мјанмар активира шок-бомби за да ги растера демонстрантите во Јангон, најголемиот град во Мјанмар. Тие се собраа пред...

Свет2 дена

Кина им забрани на наставниците да ги тепаат и навредуваат учениците

Кина воведе забрана за казнување во училиштата што може да предизвика физичка и психолошка траума, бидејќи неколку ученици починаа во...

Свет2 дена

Навални, Грета Тунберг, СЗО и Трамп номинирани за Нобелова награда за мир

Приближно 329 номинации пристигнаа за Нобеловата награда за мир оваа година, како одраз на бројни горливи прашања низ целиот свет...

Европа2 дена

(Видео) Франција и Германија сега уверуваат дека вакцината на „Астразенека“ е ефикасна

Поради бавниот напредок на вакцинацијата против Ковид-19, со оглед дека има недостиг на вакцини, француските и германските власти се обидуваат...

Свет2 дена

ОН: Русија е одговорна за труењето на Навални

Според меѓународното право, Русија е одговорна за труењето на рускиот опозициски лидер Алексеј Навални, наведуваат во прелиминарните наоди експертите за...

Македонија2 дена

234 нови случаи на Ковид-19 и седуммина починати

Според податоците од Институтот за јавно здравје, во последните 24 часа регистрирани се 234 нови случаи на Ковид-19 од направени...

Македонија2 дена

(Видео) Oрганизаторите на настани протестираа пред Владата: Наместо да пуштаме гласна музика, една година сме тивки

Со мотото „ПОМЕН – една година тишина“, со транспаренти во рацете „Спасете ја ивент-индустријата“, вработените во продукциските компании за организирање...

Македонија2 дена

Од мај почнува реконструкцијата на Универзалната сала, идејното решение е донација од архитектот

Универзалната сала во Скопје ќе биде реконструирана во постојниот облик и габарит задржувајќи го својот автентичен изглед со цел и...

Регион2 дена

Во Хрватска помалку од 100 новозаразени од коронавирус, од денес попуштање на мерките

Во последните 24 часа во Хрватска се регистрирани 91 нов случај на зараза со вирусот САРС-КоВ-2, а бројот на активни...

Македонија2 дена

Шекеринска: Можевме да не кажеме дека ни е вратен капарот за кинеската вакцина

Министерката за одбрана, Радмила Шекеринска, вели дека, доколку сакале, можеле да скријат дека кинеската компанија за производство на вакцини ни...

Европа2 дена

Германија ги попушта мерките, се отвораат фризерските салони

Фризерите во Германија од денес ги отвораат салоните по двомесечна забрана, што е уште еден претпазлив чекор кон отворање на...

Досие